سودابه بيوس
12
نابارورى و منع بارورى در پزشكى ايران ( فارسى )
سوءمزاجى كه در رحم افتد ، آثار آن در تمام بدن به سبب شرافت اين عضو سارى « 1 » و طارى « 2 » مىگردد . هرگاه به سبب استفراغ كثير امعاء ضعيف شود ، به مجاورت آن در رحم نيز ضعف راه يابد و چون اثفال « 3 » در امعاء جمع شود ، رحم را ايذا « 4 » رساند . و رگهاى رحم و رگهاى پستان در قسمت مراق زير پستان با هم مشاركت دارند ، لهذا در بعضى امراض رحم جهت اماله « 5 » وضع بيمار به طرف سلامتى گذاشتن محاجم « 6 » در زير پستان توصيه شده است . در امراض و بيمارىهاى رحم ، انجام دادن حقنه و فرزجه بهتر از مسهل بوده ، هنگام استفاده از ادويه به صورت فرزجه ، بهتر است آن را به صوف « 7 » آغشته نموده تا به رحم ضررى نرسد . با وجودى كه جرم رحم نسبت به امعاء سختتر و قليل الحس است و اين خاصيت رحم باعث گرديده كه در مواقع لزوم هنگام درمان بيمارىهاى رحمى اماله ماده امعا به طرف آن جايز باشد ، تا ممكن است در جرم رحم دستكارى به آهن نكنند « 8 » . و اگر در بعضى امراض آن ، حاجت به فصد و حجامت افتد ، پيش از نوبت حيض صورت بگيرد تا به سبب اجتماع بيمارى و استفراغ خون يا اخلاط ، ضعف و فتور « 9 » حادث نشود و اكثر علل زنان « 10 » به جماع زايل گردد . « 11 »
--> ( 1 ) . اثر كننده و در رونده به همه اجزاء چيزى . به اصطلاح طب ، مرض مسرى . ( 2 ) . فرود آينده از جايى ، عارض و ظاهر شونده . ( 3 ) . اثفال : جمع ثفل . تفالهها ، پسماندها . ( 4 ) . ايذا : آزار ، اذيت . يبوستهاى مكرر مىتواند شلى در واژن ايجاد كند كه در نتيجه آن برآمدگى ديواره قدام ركتوم به طرف ديواره خلفى واژن ديده مىشود ( ركتوسل ) و همچنين برآمدگى مثانه به طرف ديواره واژن موجب سيستوسل يا فتق مثانه مىگردد . آناتومى بالينى ، رويه 109 و 110 . ( 5 ) . اماله : فرستادن ، روانه كردن . ( 6 ) . گذاشتن محاجم : قرار دادن بادكش بدون تيغ . ( 7 ) . صوف : پشم . ( 8 ) . تا ممكن است در جرم رحم دستكارى به آهن نكنند : از انجام اعمال جراحى و تهاجمى دورى كنند . ( 9 ) . فتور : سستى . ( 10 ) . علل زنان : بيمارىهاى مربوط به زنان . ( 11 ) . رموز اعظم ، ج 2 ، فصل 23 ، رويه 257 .