بنياد پژوهشهاى قرآنى حوزه و دانشگاه

150

قرآن و طب ( مجموعه مقالات ) ( فارسى )

بايد منظور مرحوم علامه ( ره ) از خروج روح از بدن در حين خواب ، همان روح حيوانى يا نفس هر فرد باشد كه با توجه به موجودات ذهنى خود خواب مىبيند . در آيه 23 از سوره مباركه روم ، خواب از آيات حق به‌شمار آورده شده است . در آيه 47 از سوره مباركه فرقان ، شب براى خواب است كه مايه آرامش و ثبات محسوب مىشود و روز براى جنبش و كار است . بهترين تعبير براى خواب در آيه 42 از سوره زمر آمده است : « اللَّهُ يَتَوَفَّى » ، خداوند جان‌ها را هنگام مرگشان مىگيرد ، سپس نگه مىدارد نفوسى را كه حكم بر مرگشان داده و مىفرستد نفس آنان را به جسمشان تا مدت معين ، به درستى كه در آن براى متفكّرين نشانه‌ها است . « توفّى » در لغت به معناى بازگرفتن است 30 . در آيه 60 سوره مباركه انعام ، واژه فوت و نفس همراه يكديگرند . در آيه 185 از سوره مباركه اسراء آمده است : از تو راجع به روح مىپرسند بگو از امر پروردگار من است و جز دانش اندكى داده نشده است . در آيه 4 از سوره مباركه قدر ، روح مرحله‌اى از مراحل موجودات عاليه كه خلقتشان از ملائكه افضل و اشرف است محسوب شده است . در آيات چندى ، چون 85 اسراء ، 225 ، 20 محمد ( ص ) ، 19 ق 93 انعام ، 11 سجده و 10 احزاب ، 83 و 84 مباركه واقعه ، جدا شدن روح از جسم سخت و بيهوش‌كننده ذكر شده است . همچنين در روايتى از نبى اكرم اسلام ( ص ) داريم كه مىفرمايند : آسان‌ترين كشش‌هاى مرگ ، مانند صد ضربه شمشير است 31 . روان‌شناسان مىگويند تلخ‌ترين و ناگوارترين انديشه براى بشر ، انديشيدن به نيستى است . اگر بخواهيم تفكر بشرى را در مورد روح و