احمد حاجى شريف ( عطار اصفهانى )
457
دائرة المعارف گياه درمانى ايران
مرباى هندوانه ، شربت زرشك ، خاكشير يخ مال به صورت شربت ، ماءالشعير ، انجير ، اسفناج پخته ، آب تره ، آب كدو ، كاهو ، شيرينبيان ، سهپستان ، زنجبيل پرورده ، شيرهى تخم خرفه ، تمر هندى ، قرقروت ، عرق كاسنى ، عرق بيد ، سركه ، رب غوره ، مغز تخم كدو ، آب زرشك ، آب دمكردهى گل نيلوفر ، بو كردن گلاب ، همگى رفع عطش مىكنند . اما بهتر است كه شيره تخم خرفه را بگيريد و با دوغ بىنمك مخلوط و بنوشيد . * يك قطعه صدف يا نقره خالص را در دهان نگهداريد . * آب پرتقال و شربت قند را مساوى مخلوط كنيد و بنوشيد . * آلوچهى براقانى خشك و مويز از هركدام 200 گرم ، تمر هندى 100 گرم ، سهپستان 20 عدد و عناب زخمىكرده 50 عدد . پوست هليلهى زرد ، تخم كشوث ، افسنطين رومى و گل بنفشه از هركدام 10 گرم ، گل محمدى 20 گرم ، گل خطمى ، گل پنيرك ، رازيانه و صندل زرد از هركدام 5 گرم ، همه را مخلوط كنيد و بعد نيمكوب كرده و به 10 قسمت مساوى تقسيم كنيد . هر قسمت را يك روز صبح بجوشانيد بعد 10 گرم ترنجبين در آن حل كنيد سپس آب آن را صاف و نيمى از آن را صبح و نيم ديگر را عصر همان روز بنوشيد . * ماءالشعير ، آب كدوى خام ، لعاب اسفرزه و آب هندوانه را باهم مخلوط كنيد و بنوشيد . * كشك الشعير ، اسفناج كوبيده و پودر ماش پوست كرده را باهم مخلوط كنيد و بخوريد . * چهار گرم گردههاى شكوفههاى خرماى نر را با آب بخوريد . * يك فنجان آبليمو را در نيم ليتر آب بريزيد . چند حبه قند را محكم بر قسمت خارجى پوست ليمو بماليد و در آن آب حل كنيد و بنوشيد . * مغزهاى تخم كدو را بكوبيد و شيرهكش كنيد . شيرهى آن را با كمى شيره مخلوط و بپزيد و بنوشيد . * تخم خرفه ، صمغ غربى ، نشاسته ، كتيرا ، تباشير هندى و صندل سفيد همه را نرم بكوبيد . مغز تخم كدو و تخم خيار را نيز جداگانه كوبيده بعد همه را مخلوط كنيد سپس با كمى لعاب اسفرزه آنها را به صورت خمير سفتى درآورده و قرصهايى به شكل گلوله و به اندازهى يك نخود بسازيد . هربار 5 عدد از آن را با شربت زرشك ميل فرماييد . * باديان را نرم بكوبيد و با آب گرم مخلوط كنيد و بخوريد . * تخم خرفه و تباشير هندى كوبيده شده را با عرق كاسنى و آب سيب درختى مخلوط كنيد و بخوريد . * شيرهى تخم خرفه را با سركه مخلوط كنيد و در دهان نگهداريد . * ليمو ، كاكنج و پرسياوشان از هركدام 5 گرم ، گل بنفشه 10 گرم ، قرقات 20 گرم ، عناب نيمكوب شده و زرشك از هركدام 100 گرم . آلوچه براقانى 250 گرم ، همه را مخلوط و 20 قسمت كنيد . هر قسمت را شب در يك و نيم ليوان آب جوش بخيسانيد و صبح در همان آب بجوشانيد . بعد آب صاف كرد و بنوشيد . تفالههاى آن را نيز مجددا خيسانده و عصر همان روز باز بجوشانيد و آبش را مصرف كنيد . عطش از مصرف خوراكىها : اگر علت عطش از خوردن گوشت يا ادويهجات يا خوراكىهاى عطشآور باشد بايد مقدارى شاهتوت بخوريد تا بر طرف گردد . عطش از حصبه : اگر هنگام بيمارى حصبه ، عطش ايجاد شده باشد ، دائما به جاى آب خوردن از لعاب اسفرزه استفاده كنيد يا آب انگور فرنگى را بگيريد و با مقدارى قند شربت درست كنيد و بنوشيد . اسهال در اصطلاح عوام اسهال را دفع مدفوع روزانه به صورت شل يا آبكى ، همراه با افزايش قابل توجه