احمد حاجى شريف ( عطار اصفهانى )

785

اسرار گياهان دارويى ( فارسى )

فراسيون اسود نام‌هاى ديگر : فراسيون منتن - سنديان الارض - بلوطى - بالوطى - بلوط . Ballote fetide - Ballote noir - Marrube noir - Black hore hound - Foetide horehound . مشخصات : گياهى است از خانوادهء نعناع Labiatae ، علفى و چندساله به بلندى حدود نيم متر و تا حدود زيادى شبيه به فراسيون سفيد است . ساقهء آن چهارگوش و پوشيده از كرك‌هاى تيره‌رنگ مىباشد . برگ‌هاى آن متقابل ، بيضى ، ناصاف است و اگر آن‌ها را فشار بدهيد بوى نامطبوعى از آن استشمام مىشود ، طعم برگ‌ها و گل‌هاى آن تلخ است . گل‌هاى آن كوچك و به رنگ بنفش و به‌ندرت سفيدرنگ مىشود و به‌طور گروهى از محل اتصال برگ‌ها به ساقه بيرون مىآيند ، در سطح خارجى جام گل‌ها تارهاى سفيدرنگى خوابيده است . اين گياه در كنار جاده‌ها و پاى ديوارها حاشيه مزارع در اروپا و افريقاى شمالى و آسيا مىرويد . در ايران نيز بطور خودرو بيشتر در مناطق شمالى ايران در گرگان ، ناهارخوران ، مازندران ، جنوب چالوس و در آذربايجان در باسمنج و چاهريگ و در ديلمان ، نزديك ماكو ، كاليبار ارتفاعات 1250 مترى و در درّه قاسملو ديده مىشود . طبيعت آن : گرم و خشك است . تركيب شيميايى : كولين - انواع تانن - مادهء تلخ ماروبين - يك گلوكوسپونين خنثى كه از تجزيهء آن گلوكوز و رامنوز بدست مىآيد . خواص درمانى : 1 - سى گرم از آن را در يك ليتر آب جوش دم كنيد بعد مقدارى بادرنجبويه يا نعناع يا رازيانهء سائيده شده را در آب صاف‌كردهء آن بريزيد و آب آن را شيرين كنيد و هر صبح و ظهر و شب قبل از غذا يك فنجان بنوشيد . ضدّ انگل است ، كرمك و همچنين كرم‌هاى اسكاريس را نابود مىسازد ، مدرّ است و براى رفع آب‌آوردگى انساج مفيد مىباشد ، براى تسكين درد نقرس و روماتيسم نافع است ، براى گذراندن دوران يائسگى زنان و رفع اختلالات عصبى آنان مؤثر است . 2 - پانزده تا سى گرم از سرشاخه‌هاى گلدار آن را در يك ليتر آب جوش دم كنيد بعد مقدارى انيس سبز ساييده شده در آب صاف‌كردهء آن مخلوط كنيد و هر صبح و شب قبل از غذا يك فنجان بنوشيد . آرامش محسوسى حاصل مىشود ، ضدّ اسپاسم است ، در موارد يائسگى و رفع اضطراب و اختلالات عصبى داروى مؤثرى است . 3 - شصت تا هفتاد گرم از آن را در يك ليتر آب پانزده تا بيست دقيقه بجوشانيد و از آب آن به صورت ماليدنى براى درمان نقرس و روماتيسم هر روز استفاده كنيد ، مؤثر خواهد بود .