احمد حاجى شريف ( عطار اصفهانى )
596
اسرار گياهان دارويى ( فارسى )
زيره سبز نامهاى ديگر : زيره سفيد - كمون - سنوت . Cumin - Cumin . Seed - مشخصات : گياهى است از خانوادهء Umbelliferae ، يكساله علفى كه ارتفاع آن تا شصت سانتىمتر مىرسد ، برگهاى آن بريدهشده به شكل نوارهاى باريك نخىشكل و سبزرنگ و گلهاى آن كوچك ، سفيد يا صورتى است كه بهطور چتر مركب در انتهاى ساقهء گلدهنده در ماههاى ارديبهشت و خرداد ظاهر مىشوند . ميوهء آن به طول پنج ميلىمتر و از طرف هر دو انتها باريك بسيار معطر و نافذ است رنگ ميوهء سبز و خاكسترى و در بعضى وارتيهها حتى سفيد و زرد است ، ريشهء آن دراز عمودى است . اين گياه ابتدا در سواحل نيل مىروييد ، ولى حالا بهطور وحشى در نواحى وسيعى با آب و هواى مديترانهاى مىرويد ، در ايران در تبريز و ساير نقاط كاشته مىشود . دانهء زيرهء سبز طبيعت آن : خيلى گرم و خشك است . تركيب شيميايى : پى . سيمن - دى . پنتن - كومينآلدئيد - كومينلالكل - روغن ثابت - تانن - رزين . خواص درمانى : 1 - آن را بخوريد ، گرمكننده و محلل و خشككننده و قابض است . 2 - آن را در سركه بخيسانيد و بعد برشته كنيد و بخوريد ، اسهال كه از رطوبت و بلغم باشد را بند مىآورد . 3 - كوبيدهء آن را با آب و سركه مخلوط كنيد و بخوريد ، براى درمان سختى تنفس و خفقان سرد از نظر تقويت معده و امعاء و كبد و تحريك اشتها و تحليل باد و نفخ و رفع سكسكه رطوبى و ترشى غذا در معده مفيد است . 4 - آن را نرم بكوبيد و با آب كرفس مخلوط نموده و بخوريد ، انگلهاى معده را از بين مىبرد . 5 - مضمضهء دمكردهء آن براى تسكين درد دندان مفيد است . 6 - براى درمان ريشه كردگى انگشتها ( پوسته پوسته شدن كنار ناخن ) آن را با نمك بساييد و بر آن ضماد نماييد و دائم دستها را چرب نگه داريد ، به خصوصى شبها . 7 - آب آن را با عسل به چشمك بكشيد ، خارش چشم را بر طرف مىسازد و اگر خارش از گرمى و حرارت باشد عصارهء آن را با سفيدهء تخممرغ مخلوط نموده و در چشم بچكانيد . 8 - آن را در سركه بخيسانيد و موقع خونريزى بينى آن را در بينى بريزيد و هم استشمام كنيد ، خونريزى را قطع مىكند .