كم نيست كه قابل ديدن و شمارش نباشند و اگر كسى بگويد : جمعيت آنها از انسان‌ها بيشتر است ، راست گفته است . در كوه‌ها و بيابان‌ها گروه‌هاى زيادى از آهوان ، گاوهاى وحشى ، گور خرها ، گوزن‌ها ، بزهاى كوهى و درندگان همچون شيرها ، پلنگها ، گرگ‌ها ، كفتارها و غيره و حشرات و جنبندگان و پرندگانى همچون كلاغ‌ها ، سنگخواره‌ها ، كبوترها ، غازها ، پرندگان وحشى كه تمام اين حيوانات هرگاه كه مىميرند ، جز تعداد كمى كه صيد صيادان مىشوند ، بقيه چه فاصله كم شود مىشوند ؟ اين حيوانات هرگاه كه احساس كنند كه مرگشان فرا رسيده است ، در جاى پست و گودى مخفى مىشوند و اگر اين‌گونه نبود ، بوى اين مردارها تمام صحراها را برمىداشت و بيمارى و با پديد مىآورد . » هوش و ذكاوت برخى حيوانات « اى مفضل ! در هوش و ذكاوت حيوانات بينديش كه چگونه خداوند در جهت مصالح آنها ، در وجودشان هوش و ذكاوت قرار داده است . گروهى از بزهاى نر كوهى ، مار مىخورند و به خاطر آن دچار تشنگى سختى مىشوند و از ترس اينكه اگر آب بنوشند ، سم در بدن آنها نفوذ مىكند و باعث مرگشان مىشود ، چنين كارى نمىكنند و در كنار آب مىايستند و ناله و فرياد مىكند ، ولى قطره‌اى از آب نمىنوشند . اى مفضل ! در مورد اين حيوان فكر كن كه چون مىداند آب خوردن باعث مرگ او مىشود ، تشنگى را تحمل مىكند ، چه بسا كه اگر انسانى بالغ و عاقل جاى او بود ، نمىتوانست اين سختى را تحمل كند . » روباه « اى مفضل ! هرگاه روباه گرسنه شود ، به پشت مىخوابد و شكمش را پر از باد مىكند تا پرندگان گمان كنند كه او مرده است و هنگامى كه پرنده‌اى روى او مىنشيند ، روباه آن را شكار مىكند . چه كسى جز خداوند كه رزق و روزى روباه را تكفل نموده ، مىتواند اين حيله را به او ياد دهد ؟ !