در تلافى كردن اعراضى كه خبر مىدهند بامراض شيخ الرّئيس ابو على سينا فرموده بايد جلوگيرى كنند از اعراضى كه خبر مىدهند بمرضهائى كسى كه ظاهر و حادث شود در او خفقان دائم پس بايد تدبير كرده شود امر او كه نميرد بمرگ مفاجات به اين معنى كه معالج سبب او را رفع نمايد از خون گرفتن و مسهل خوردن و يا تقويت قلب نمودن و غيره چنان كه مىفرمايد در امراض قلب اكثر امراض اين است و جز اين نيست از خون و بخار است و خالص مىگرداند از ضرر هر دو فصد كردن و وقتى ديدند اختلاج در بدن بسيار شد دليل وقوع و ظهور تشنّج است در اعضاء پس بايد تلافى شود باستفراغ بلغم يعنى رطوبت مخاطى و زمانى كه زياد شد كابوس ( مرض شبه ) و دوار بايد استفراغ خلط بزرگ شود و همچنين بايد استفراغ خلط غالب شود در كدورت حواس طولانى با پرى بدن تا بصرع و بسكته واقع نشوند و زمانى كه سرخ شد رو و چشمها زياد و شروع كرد بريختن اشك و نفرت از روشنائى با درد سر پس بايد تدبير امر او شود بفصد و اسهال و امثال اينها مثل حجامت و يا زلو انداختن بعلّت اينكه واقع نشوند در سرسام و زمانى كه بسيار شد برش وجه پس بايد تدبير كرد امر او را به تنقيه دماغ بعلّت اينكه نيفتد بلقوه و زمانى كه زياد شد غم بدون سبب و زياد شد ترس پس بايد تدبير شود امر او باستفراغ خلط سوخته بعلّت اينكه واقع نشود صاحب آن در ماليخوليا و نيز زمانى كه سرخ شد وجه و منتفح گرديد و رنگ آن مايل بتيرگى شد و دوام پيدا كرد خبر مىدهد بجذام و زمانى كه سنگين شد بدن و پر شد رگها پس فصد بايد كرد بعلّت اينكه عارض نشود انشقاق عرق و سكته و موت فجعه و زمانى كه بسيار شد نفخ در صورت و پيله‌ها و دست و پا پس بايد تلافى شود حال كبد بعلّت اينكه واقع نشود صاحبش در استسقاء و زمانى كه شدت كند بدبوئى غايط تدبير شود بازاله عفونت از رگها بعلّت اينكه واقع نشود صاحبش در تبها و دلالت بول اشدّ است در اين ازاله عفونت