فصل اول سلسلهء صفويه تاريخ چهارصد سالهء گذشتهء ايران تاريخ كوشش‌هاى پيگير ملتى است كهن براى پىريزى يك اتحاد و همبستگى ملى . طى قرون متمادى فاتحان بسيارى به ايران آمدند ، امپراطورىهاى متعددى را به وجود آوردند و سپس از بين رفتند و آنچه را هم كه به وجود آورده بودند از بين رفت و در اين ميان بر سر كار آمدن سلسله‌اى ، و كوشش‌هاى پادشاهان آن موجب پيدايش كشورى واحد گرديد . اين رويداد پس از اضمحلال امپراطورى تيموريان به وقوع پيوست ، و انجام آن به دست خانواده‌اى به نام ( صفويه ) صورت تحقق يافت و با موفقيت فوق العاده بزرگى روبرو گرديد و من در اين كتاب راجع به طب همين دوره سخن مىگويم . عهد صفويه دوره‌اى است كه در آن كمتر نويسنده‌اى راجع به خود مطلبى نوشته است و پزشكان نيز از شمول اين پديده بر كنار نمانده‌اند . پس از سقوط چنگيز خان و تيموريان ، ايران يك بار ديگر تبديل به كشورى شد كه در هر گوشهء آن سرشناسى خود را پادشاه ناميد و با فرمانروايان و پادشاهان هم‌مرز قلمرو خود به جنگ و ستيز برخاست و تقدير چنين بود كه از ميان ايشان يكى چنان قدرتى بيابد ، و كشور را به چنان عظمت و وسعتى برساند كه پس از ساسانيان مشابه آن ديده نشده بود . اولين فرد از اين سلسله شيخ صفى نام داشت ( و به همين دليل سلسله‌اى را كه پس از او بر ايران حكومت راند صفويه مىنامند ) . چون اين شخص و پيروان او شيعه بودند مورد ايذاء و خصومت عثمانيان كه سنى مذهب بودند قرار گرفتند ، در نتيجه شيخ صفى به ناچار به اردبيل كه زادگاهش بود پناه برد و نفوذ فراوانى كه شيخ در اين دوره از زندگى معنوى و مذهبى خود به دست آورد به اولادان او چنان قدرت و اعتبارى داد كه بتوانند ايران را به آن‌چنان كشورى تبديل كنند كه مشابه آن فقط يك‌بار ديگر ديده شده بود . اندكى پس از مرگ شيخ صفى ، شيخ جنيد سمت سرورى و ارشاد را يافت ، اما به جهاتى ، از جمله عدم توجه وى به تشيع ، توسط اطرافيان خويش مسموم گرديد . « 1 » بعد از او شيخ حيدر به رياست رسيد كه او هم ديرى نزيست و او هم در جنگ كشته شد « 2 » و آنگاه پسرش شيخ اسمعيل ، كه بعدا شاه اسمعيل ناميده شد ، زمام امور را در دست گرفت و با بر سر كار آمدن

--> ( 1 ) - جنيد در سال 860 هجرى در جنگ با امير شروان كشته شد ( مترجم ) ( 2 ) - سال 893 هجرى ( مترجم )