ميرزا حاجى بابا محمد تقى شيرازى
59
شرح و نگارش نو و روان از تسهيل العلاج و رساله حافظ الصحة ( فارسى )
بخش چهارم : معالجات امراض امتلائيه از آنجا كه امراض گوناگونى از امتلاءات معدى و معائى شروع مىشود و مضمون حديث رساى « المعدة بيت كلّ داء و الحمية رأس كلّ دواء » و « أعط كلّ بدن ما عوّدته » دال بر اين است ؛ لهذا معالجات را از امراض امتلائيّهء معده و امعاء آغاز مىكنيم و سپس به بيان معالجهء امراض امتلائيهء ساير اعضاء مىپردازيم . باب اول : معالجهء امراض امتلائيّهء معده و امعاء فصل اول : امتلاى صفراوى معده و امعاء اگر شخصى در خود ، قلت اشتها و كمميلى به غذا مشاهده نمايد ، هرگاه به همراه تلخى دهان و عطش باشد ، ملتفت شود كه در معدهاش صفرا - كه عوام آن را زرداب مىنامند و از كبد و غيره به فم معده ترشح مىنمايد - به هم رسيده است . علاج : بايد به آشاميدن ترشىها ، مانند سكنجبين ، « 1 » آب غوره ، آب انارين ، آب ليمو و . . . اصرار نمايد ؛ خصوصا ترشىهائى كه نرمى هم در طبع احداث مىكند ؛ خصوصا اگر يبوستى در طبع باشد كه طبق عادت سابقهاش مدفوع او به راحتى دفع نشود .
--> ( 1 ) . سكنجبين شكرى منظور است كه مقىّء صفرا است . م .