باسمه تعالى مدخل : طب ، چه و چرا . . . ؟ انسان به‌عنوان برترين مواليد ثلاثة [ يعنى حيوانات ، گياهان و انسان‌ها ] ، در راستاى انجام امورى كه در خلقت به وى محول شده نيارش به سلامت بدن بيشتر از حيوان است ؛ بلكه اساسا تكوّن بدن و بقاى آن تا مدت معلومه و معيّنه ، موقوف بر اعتدال مزاج و استواى تركيب است . حفظ صحت موجود بدن انسان ، چندان محتاج به دانستن طريقهء حافظهء صحت نمىباشد ؛ زيرا هر صاحب نفسى مجبور به جلب منافع و دفع مضارّ است چنان كه مىبينيم بعد از رسيدن انسان به سنّ فهم و درك ، در حال گرسنگى ، آنچه ملايم ذائقه‌اش باشد و گرسنگى او را رفع كند مىخورد و مايعاتى كه دافع عطش او باشد مىنوشد و هكذا ساير منافع را براساس نهاده‌ها سرشتى خود جلب مىكند و براى همين هم است كه صحت او غالبا برقرار است ؛ خصوصا اگر به سنّ كهولت نرسيده باشد . حالا چه بداند كه طريق حفظ صحت اينهاست و التفات ادراكى ارادى - غير از آن شعور غريزى - به آنها داشته باشد يا خير . دانشى كه متكفل تبيين علمى اصول حفظ صحت مىباشد ، « حفظ الصحة » نام دارد . « 1 » امّا استرداد صحت زايله ، محتاج به دانستن طريق برگرداندن آن است ؛ حتى صاحبان نفوس حيوانيه هم به تعليم الهى يا اكتساب از اشخاص نوع

--> ( 1 ) . رساله‌اى از مولف در اين دانش نگاشته شده كه در ضميمهء اين رساله ، به صورت نگارش يافته و ويرايش شده خواهد آمد . م .