بر اعضاء عصبى و هرب حار غريزى به باطن استيلاء برودت بر ظاهر تن باشد نافض آن چندان قوى البرد نباشد بلكه در آغاز وى سرماء خفيف در پشت عليل برآيد زيرا كه حرارت نارى بجنبد و اندك مايه رطوبتى را كه دريابد بگذارد و بعضلها رساند و در ايام اوّل بنا بر هرب حرارت اندكى برد و نافض شديدتر بود و به شرط عدم تخليط و امداد ماده از جهت نضج صفرا بعد نوبت سوم آهسته‌تر گردد و شيخ الرئيس با وجودى كه در حميات قانون در اثناء ذكر غب نوشته كه ياخذ فى نافض جدا اشد من سائر النوافض مىگويد كه از جهت لزوجت مادهء نافض حمى بلغمى شديدتر باشد و فاضل الاطباء جالينوس مىنويسد كه بنا بر شدت لذع و قوت ايذا تب صفراوى قوى النافض بود انتهى و ايضا بدن در ان در اسرع آوان بسخونة گرايد و حرارت آن نسبت به حميات ديگر سواء محرقه و غب لازم نيز نمايد بنهجى كه اگر كسى دست بر ان نهد بگزد و اگر زمانى شايسته همچنان بدارد قلت پذيرفتن حرارت آن موضع دريابد و ايضا از عطش شديد و بيخوابى و قى و اسهال صفراوى و تململ و بعض كلام و غضب مفرط و طيش على الدوام و يبوست و خشونة زبان و خشكى دهن و تلخى مزهء آن خالى نباشد و ايضا اگر از طبيب خطا نرود و از عليل تخليط نيفتد از هفت نوبت زياده نكشد و گاهى به چهار نوبت منقضى شود و باشد كه بادرار عرق يا بول يا قى يا اسهال صفراوى بيك نوبت درگذرد و همگى مدت اخذ نوبة آن تا وقت گساريدن بيشتر از دوازدهء ساعة و كمتر از چهار ساعة نبود و به عرق بسيار بگسارد و اگر در اثناء تب آب خوردن اتفاق افتد نداوت آن در بدن رو نمايد و اين‌همه بنا بر حدت و لطافت صفرا و لذع و قلت آنست و از جهت صعود آبخره يا حصول تعفن در دماغ درد سر بيگرانى يا بثقل قليل كه يحكم كان لم يكن باشد حارض گردد و ايضا در شروع تكوّن نبض مختلف ضعيف صغير متفاوت بود زيرا كه هنوز حرارت تب اندر تن پراگنده نشده باشد و حرارت غريزى نيز از بهر كوشيدن يا مادهء حمّى ميل بدرونسو دارد و اختلاف نبض بنا بر انضغاط قوت از خواص حميات عفنه است اما درين للطافت المادّة و قلتها كمتر باشد و ازينجاست كه در اندك فرصت بعد اخذ حمى نبض مستوى و قوى و از جهت شدت حاجت عظيم و سريع گردد و ايضا دليل نارى كريه الرائحه رقيق القوام باشد و باشد كه گونهء قوام داشته باشد و بساست كه روز اول يا سوم اثر نضج در ان پديد آيد و ذلك لسخونة الصفراء و عفونتها تنبيه اين تب در سن شباب و فصل صيف و بكسان گرم‌مزاج و خشك‌اندام خاصه اگر قبل ازين به تعب شديد و جوع مفرط ساخته و باغذيهء چاره يابسه پرداخته باشند