محمد صادق على خان
96
مخازن التعليم ( فارسى )
جهت ردع و تحليل اورام حاره و خنازير و غدد مجرب است فرسخ هفتم در حرف الخاء المنقوطة خبازى به فارسى نان كلاغ گويند از جنس خطمى است در اول سرد و تر و گويند در دوم و با بورقيت و مدر بول و منضج و رادع و مفتح سده و تخم او سرد و تر و كثير اللعاب و مزلق و مغرى و ملين و جهت سرفه گرم و خشك و قرحه گرده و مثانه و گرفتگى آواز و تقويت امعاء و رفع نزله و ضماد او جهت اورام حاره نافع و مضر معده ضعيف و مصلحش ربوب فواكه و بدلش تخم خطمى و قدر شربتش تا پنج درم و قدر شربت از آب خبازى تا پنجاه درم و خبازى بستانى را تخم سياه و برودت و رطوبت او زياده از برى و ملين طبع و سينه و تپهاى حاره و تصفيه صوت نافع و مضر معده بارده و مصلحش ادويه حاره است و تخم او مسهل قوى اخلاط غليظه و مفتح سده و جهت عرق النساء نافع و قدر شربتش دو درم است خبه به فارسى خاكشى و در هندى خوبكلان نامند در دوم گرم و در اول تر مبهى و مشتهى و مقوى معده و هاضمه و جهت معده سرد و آبله حصبه و شرى و سه درم او جهت رفع سمّيت ادويه و يك نيم مثقال او جهت نفث اخلاط سينه و ريه و ضمادش جهت اورام صلبه و ورم بن گوش و پستان و انيثين و فرزجه او با عسل جهت اعانت حمل نافع و قدر شربتش تا دو مثقال و مصدع و مصلحش كتيرا و بوزنش تودريست خردل بهندى رائى نامند تخم گياهيست مراد از مطلق او نوع سرخ است در اول چهارم گرم و خشك و هاضم و محلل رطوبات دماغ و معده و سائر اعضا و مفتت حصاة و جهت درد ريحى و بلغمى جگر و سپرز و امراض بارده دماغى و طلا كردن او با روغن بر قضيب جهت نعوظ و لطوخ او جهت درد دندان بىورم مجرب و مضر محرورين و مورث تشنگى و مصلحش كاسنى و بدلش دو وزن او حب الرشاد و قدر شربتش تا سه درم و روغن او كه او را كوبيده بطور روغن بادام تيار نمايند بغايت ملطف و محلل و طلائ او جهت اختناق رحم و تپهائ مزمن و دردهائ كهنه و تفتيح سده اعصاب و