غير مقرح مجرب است و مضمضه با آب او جهت جوشش دهان و سوزش زبان نافع و بدلش برگ خشخاش و كاهو و قدر شربت از آب او يك وقيه و از جرم او تا سه اوقيه و تخم او كه كشنيز خشك عبارت از دست در دوم سرد و در سوم خشك و مفرح و مقوى دل و مانع صعود بخار بدماغ و حابس اسهال دموى خصوصا بو داده او و رافع خفقان و هيضه و وسواس حار و خمار و درد سر و با صندل و انيسون جهت تقويت معده مفيد و خوائيدن او رافع بوئ شراب و سرعت مستى است و مضر صاحب ربو و ضيق النفس و مقلل حيض و مسكن نعوظ و زياده او مورث نسيان و اختلاط ذهن و مصلحش تخم‌مرغ نيم‌برشت و بدلش تخم كاهو و خشخاش و قدر شربتش از پنج درم تا يك وقيه است كسيرو بيخ رستنيست سياه پرمو سرد و گران و دافع فساد صفرا و خون و قابض شكم و مولد منى و مسكن تشنگى خصوصا اگر او را مع پوست بخورند و جماعت او را سائيده در شربت نبات و گلاب حلكرده صاف نموده مىخورند باعث سردى و نافع سوزاك مىشود خصوصا كه همراه پوست بسايند ليكن به غير پوست باعث اقبال طبيعت و لطيف است چون او را خائيده آبش فروبرند و ثقل او را بيفگنند موجب تبريد و عدم گرانى مىشود كثوث گياهيست باريك و تخم او كوچكتر از تخم ترب در اول گرم و در دوم خشك و مفتح سده احشا و مدر و مقوى معده و سپرز و جگر و ملين طبع و جهت تپهاى كهنه و يرقان و تنقيه بدن و ربو و خناق و مغص و تحليل رياح مفيد و آب او با سكنجبين مسهل صفرا و مغثى و مصلحش كتيرا و تخم او در افعال قوىتر از سائر اجزا و ضماد او جهت جرب و نقرس مفيد و بو داده او قابض و گويند مضر سپرز است و مصلحش سكنجبين و مضر ريه و مصلحش كاسنى و بدلش بادروج و دو ثلث آن افسنتين است و قدر شربتش از آب او دو وقيه و از جرم او در مطبوخات پانزده درم و از تخم او دو درم است كمثرى به فارسى امرود و بهندى سفرىآنب « 1 » گويند برى و بستانى مىباشد و بستانى آن ترش و شيرين و اقسام است امرود شيرين معتدل و مايل بحرارت و در دوم تر و حابس بخارات و مفرح و مقوى معده و هاضمه و دل و رافع تشنگى و خفقان و نزلات و سوزش مثانه و ملين طبع و با قوت قابضه بعد از تليين و

--> ( 1 ) درين ديار بهندى آن را ناشپاتى مىگويند و اين امرود كه اينجاست در ولايت نبت و فارسى ندارد 12