أبو علي سينا ( مترجم : حكيم احمد الله خان دهلوى )
174
رسالة في الأدوية القلبية ( تفريح القلوب ) ( فارسى )
تقويت او نمايد و حر 791 و برد و رطوبت 792 او را كه بروح قلبى است بزعفران و دارچينى تعديل 793 كنند - نعناع : مزاج او حار در آخر اولى و يابس در اول ثانيه باشد و درو عطريت عجيبه و لطيفه بود و حلاوتى مخلوط به مرارت و عفوصت باختلاط 794 لذيذ و 795 با قبض صالح و اين معانى به تفريح معين خاصيت باشند 796 - سوسن آزاد 797 : قريب الطبع به زعفران و قريب الاحكام به اوست ليكن در حرارت و يبس 798 انقص 799 و به جهت تقويت قلب اصلح بود 800 و به تمتين روح تفريح قريب به تفريح زعفران كند و درو بسط شديد روح و تحريك عنيف او بخارج نباشد چنانچه در زعفران است و منفعت زعفران در غشى مانند منفعت او نبود چه درو تقويت روح بامساك 801 شديد و تحريك انقص 802 بود و در زعفران به تحريك شديد و امساك انقص 803 - سليخه : قريب الطبع به دارچينى بود 804 و به لطافتش نرسد - سنبل و سعد و ساذج : متقارب الطبع و حار و يابس در ثانيه باشند 805 با عطريت و قبض و تلطيف و بخاصيت مقوى و مفرح روح - عنبر 806 : حار و يابس در ثانيه است و با متانت و لزوجت و عطريت قويه و خاصيت شديده در تقويت و تفريح - و لهذا مقوى جميع ارواح 807 و اعضاء رئيسه و مكثر 808 او بود و نسبت به مسك معتدل باشد و آنچه كه از خاصيت 809 و عطريت و لزوجت و متانت حاصل شود سابق ازين دانسته شد 810 - عود : در احكام قريب عنبر بود ليكن ازو اضعف و اقرب 811 به اعتدال باشد و مقوى جميع اعضا است - فضه 812 : مايل به برودت و يبوست بود و احكام او بعينه احكام ياقوت است مگر آنكه در فضه ضعيف و قليل باشند - فرنجمشك : احكام بادرنجبويه دارد و ازو ضعيف بود - فاوانيا : عود الصليب است معتدل در حر و برد بود 813 با تجفيف قوى و قبض و تلطيف 814 و بخاصيت مقوى روح 815 دماغى و معين مذكورين در تقويت روح 816 دماغى و نفض 817 فضول 818 او اعانت خاصيت [ او 819 نمايند 820 و اسهال سودا 821 و بلغم از جرم دماغ و مده 822 كند و دماغ را خاصيت ] مقاومت قبول او بخشد و گمان آنست كه او را در قلب نيز چنين تاثيرى باشد ليكن مذكور نيست - فستق : با عطريت و قبض و لزوجت 823 بود و بهمينجهت مفرح و مقوى قلب باشد و لهذا در ترياقات 824 شمرند -