گرم كرده درد فى الفور زائل شود باذن الله تعالى ، اما اگر خدا نخواسته درد به سبب ورم ، باشد از اين دواء هيچ به عمل نيارند . ديگر ؛ بيدانجير يعنى ؛ ارند سوخته خاكستر او يك كف دست بخورند باد شكم و سول دفع شود . ديگر ؛ تخم كرفس ، انيسون ، رازيانه ، نانخواه ، به وزن مساوى كوفته يك طانك بخورد درد امعاء دفع شود اگر سببش خلط بارد يا ريح بود . ديگر كه جهت دفع قولنج از مجربات عجبيه است ، خصوصا قولنج كهنه را اجواين زيرهء سياه ، انيسون « 1 » ، باديان ، هر يك يك مثقال ، مجموع را ناشتا بخورد و بالاى آن نيم سير شير شتر كه همان لحظه دوشيده جوشيده باشند بياشامند و مداومت نمايند به شرط پرهيز تمام و تنقيهء بدن از اخلاط خام ، زود سرانجام مىرسد بعون الملك العلام . ديگر ؛ تخم حلبه يعنى ؛ يطهى تخم شبت يعنى ؛ سوده هر يك دو توله ، يا كم و زياد به حسب مزاج بگيرند و جوش دهند و صاف كرده روغن گاو دو يا سه توله ، گرم كرده اضافه نموده بنوشند قولنج كه اكثر رنج ده باشد زائل شود مجرب است . فصل در بيان ادويه مسهله : در باب اسهال تمام قوانين كه در كتب طبى مسطوراست ، به ياد بايد داشت و تا كار از سهل برآيد با قوى توجه نبايد نمود ، خصوصاً از ادويهء سميه هنديه كه در اين مختصر نكاشته مىآيد ، مهما امكن احتراز از اينها

--> ( 1 ) - انيسون : به فارسى باديان رومى گويند . تخم نباتيست بلندتر از زرعى و ساقش مربّع و برگش باريك و خوشبو و گلش مايل به سفيدى و تخمش در غلاف لطيف طويلى و از رازيانه كوچكتر و سبز مايل به سفيدى و زردى و در آخر دوم گرم و خشك است . ( تحفه )