مهب رياح رحمت و مصب اقداح مغفرت است . از هواى او شمامه‌هاى انس و راحت به مشام رسد قبور صلحا و مراقد علماست و بر در دروازه ، تربت فقيه بكرى است كه خاك آن ترياك مجرب است . من آزموده‌ام و از آنجا مرا حاجات برآمده . انتهى . نگارنده گويد از طرف شمال ، جيرفت محدود به جبال بارز و ساردويه و راين و تهرود و از جانب جنوب به رودبار و كوشك و سوغان و ارزويه از سمت شرق به دوسارى و كوهستان و از جهت غرب به بردسير . خاك آن حاصلخيز و مشروب از رودخانه . اما رودخانهء هليل‌رود - كه حالا آن را هلىرود گويند - سرچشمهء آن از كوهى است موسوم به كوه شاه . جريان اين رود از مغرب به مشرق و آبش بسيار صاف و گوارا . در سالهاى پرآبى عبور از آن دشوار و در بعضى جاها براى عابرين محل خطر است . در تابستان اگر كسى لزوما در جيرفت بماند از گرمى و عفونت هوا مبتلا به امراض شود و از اين جهت است كه اكثر اراضى آن باير مىماند . يكى از نواحى جيرفت شعب دلفارد است كه در شمال آن واقع . زمين آن سراسر نرگس و كوههايش جنگل و درخت بادام كوهى و انار و انجير و مو و مورد و سرو و كاج كوهى بسيار دارد . آب و هواى اين ناحيه سالم و حالا چند مزرعه از آبادى آن باقى است . از آثار قديمه كه در اين زمان در جيرفت ديده مىشود دژ سليمانى است موسوم به اسم طايفهء سليمانى كه حالا هم در جيرفت سكنى دارند . اين دژ در سمت شرقى جيرفت واقع و شكلا مخروطى است . ارتفاع آن دوازده هزار قدم مشتمل بر سه‌مرتبه و فقط يك راه دارد و در هر مرتبه چندين بركه است كه در پناه كوه حفر شده و از آب باران پر مىشود . سطح فوقانى آن پانصد و پنجاه ذراع مربع است و راه اين مرتبه نيز منحصر است به شكافى كه طول آن ده ذرع و عرض آن كمتر از يك ذرع است . عبور از آن كمال صعوبت و عسرت را دارد و زياده از يك نفر هم عبور نمىتواند نمود . كسى كه مىخواهد به بالا رود بايد به هيچوجه نظر به پائين ننمايد و الا منقلب و پرت مىشود . اهالى گويند رفتن به اين كوه متعذر است و اگر كسى خود را به آن برساند محتمل است اشياء نفيسه به چنگ آرد ولى به تحقيق پيوسته كه جز چند بركهء خشك و بعضى خرده سفال و سقط چيز ديگر در آنجا نيست .