محمد حسن خان اعتماد السلطنه

1645

مرآة البلدان ( فارسى )

فرانسه را تلقين مىكند كه غرض اين دولت اين است كه بىحق و جهت بهانه از ما بگيرد و با ما جنگ كند و تفرقه در ميان جمعيت ما بيندازد و شوكت و قدرت ما را بكاهد . بنابراين دول جنوبى ، از قبيل باويرو و ورتنبرگ وباد كه تا آن زمان اتحادى با پروس نداشتند ، با اين دولت متفق شده فى الواقع يك آلمان به تمامى بر ضد فرانسه برخواستند و تمام دول بدون استثناء سردارى قشون خود را به اعليحضرت پادشاه پروس واگذار كردند . دولت انگليس مجددا وساطت و ميانجيگرى كرده ولى مثمرثمر نشد و از آن طرف اعليحضرت ناپلئون امپراطور فرانسه سردارى عساكر فرانسه را قبول نموده با پسر خود نواب وليعهد و لوبوف « 1 » وزير جنگ به سرحد پروس حركت مىكند . دول فرنگ تماما بدون استثناء بىطرفى اختيار مىكنند . اعليحضرت ناپلئون امپراطور فرانسه چنين تصور مىنمايد كه اگر با يك دسته قشون منتخب زبده ، خود را معجلا به سرحد رسانيده همين‌قدر تخطى نموده دو سه شهر كوچكى از ممالك آلمان متصرف شود و از طرف ديگر دولت انگليس و ساير دول معظمه را ميانجى قرار دهد هم شكستى به آلمان على الخصوص به پروس وارد آورده هم اعتبار دولت فرانسه را زياد كرده است . نيز بعضى شهرها از اين طرف به مملكت خود افزوده است . ولى غافل از اين‌كه در مقابل سيصد و پنجاه هزار نفر قشون فرانسه يك مرتبه دولت پروس پانصد و هفتاد هزار لشكر و هزار و پانصد عراده توپ حاضر كرده است با سردارهاى معتبر از قبيل فردريك شارل بنى عم اعليحضرت پادشاه پروس و نواب وليعهد خود پروس و ساير سردارهاى مجرب از قبيل استن متس « 2 » و ملك « 3 » و غيرهم . علاوه بر قشون معمول ، پنجاه هزار سوارهء اوهلان جلو قشون آلمان به طرز پيشقراولى حركت مىكردند . ساربروك از شهرهاى پروس در اول حمله با حضور اعليحضرت امپراطور به تصرف قشون فرانسه درآمد و از آن طرف در ويسانبورك يك دسته قشون عمدهء فرانسه به سردارى مارشال ماك ماهون شكست خورده معدوم و متفرق شد . سردارى قشون پروس با نواب وليعهد پروس بود و روز ديگر مارشال ماك ماهون با مختصر قشونى كه داشت و زياده از سى و پنج هزار نمىشد با يك صد هزار قشون پروس به سردارى

--> ( 1 ) - Leboeuf ( 2 ) - Steinmetz ( 3 ) - Moltke