جعفر شهرى باف

88

طهران قديم ( فارسى )

كوكوى سبزى « 52 » ، كوكوى بادمجان « 53 » ، كوكوى سيب‌زمينى « 54 » و براى ته دل‌گيران بعد از ظهر تا خود را براى ناهار به خانه برسانند : قدح‌هاى آش رشته « 55 » يا آش انار « 56 » ، آش ماست « 57 » ، آش سماق « 58 » ، آش تلخينه « 59 » ، آش جو و كلّه‌بره « 60 » ، همراه

--> ( 52 ) . تخم‌مرغ و سبزى ساطورى ( چرخ‌كرده ) يا آب سبزى كوكو مانند تره و جعفرى و گشنيز كه با نمك زده در روغن ريخته درش را سينى گذارده در آن آتش ريخته زير و رويش را يك جا بپزند يا در فر گذارند . ( 53 ) . بادمجان را پوست گرفته سرخ كنند و بكوبند و مانند كوكوى سبزى آرد و تخم‌مرغ و نمك و ادويه زده بپزند . ( 54 ) . سيب‌زمينى را پخته ، رنديده « مانند خاگينه‌ى تخم‌مرغ » و كمى آرد زده در روغن پخته رويش را شربت يا خاكه‌قند بدهند . ( 55 ) . نخود و لوبيا و برنج و عدس پخته و اسفناج و رشته و محلول آرد و آب براى لعاب ، جا انداخته پس از پخته شدن اسفناج و سبزى كه حد اكثر يك ساعت وقت لازم دارد كشيده رويش را نعنا داغ داده با كشك كه بعضى آن را مخلوط ميكنند يا با سركه بخورند . ( 56 ) . برنج و لپه و سبزى آش : تره ، جعفرى ، اسفناج ، گشنيز ، ترخون ، در آب پيازداغ كرده پخته ، آب انار را در آن چند جوش داده بردارند ، رويش نعنا داغ ميريزند . آشى كه همين را اگر با ماست بخورند آش ماست حساب مىشود ولى ماست آن را پس از كشيدن ميزنند . دستور ماست ريختن در آش هم اگر بخواهند آن را هم با آش جا انداخته چند جوش بدهند آنست كه موقع ريختن ماست تا بريده نشود ( موچ ) بكشند ! ( 57 ) . آش ماست در همان مايهء آش انار با تفاوت ريختن كوفته ريزه كه شامل گوشت كوبيده با پياز باشد كه به اندازهء فندق ميكنند ، يا كوفته قلقلى ( از آن بزرگتر ) يا كوفته كه از گوشت كوبيده و ترخون و مرزه و گردو و پياز داغ گرد كرده مىباشد كه با ماست ميخورند . ( 58 ) . در مايهء آش انار كه ترشى آن را آب سماق ميكنند ، روى اين چند آش نعنا داغ ريخته مىشود . ( 59 ) . آش تلخينه ، آش ساده‌ايست مانند شوربا از برنج و لپه و سبزى آش و پيازداغ كه چاشنى آن را چيزى به اسم تلخينه كه جو يا گندم در دوغ كشك جوشانده باشند ميزنند ، كه همه را باهم ريخته ميپزند ، در صورت كمى چاشنى آن را كشك ميزنند . ( 60 ) . نخود و لوبيا و خرده برنج و عدس و ماش و جو را كه اول ماش آن را چند جوش داده پوست گرفته باشند باهم پخته با سبزى آش و اسفناج درهم كرده ، يك يا چند كله بره كه جداگانه پخته باشند در آن انداخته ساعتى روى بار گذاشته جا اندازند ، چاشنى اين آش نيز كشك و زينت آن نعنا داغ و پياز داغ مىباشد ، در خود آش هم تا طعم كله بره را از بين ببرد پيازداغ زيادتر ميريزند و كله بره را با آب آن در آش ميريزند .