عامل اصابت مىنمود كه گاهى منجر به مرگ او شده كمتر صدمه‌اش آن كه او را از صورت و چانه و دندان معيوب مىنمود . آب خزينه و معالجات بوسيلهء آن ؟ ! آب خزينه‌ها و چاله حوض‌هاى حمام‌ها آلوده بود به انواع كثافات و آغشته به جميع نجاسات . آبى از جوىها و نهرهاى روباز ، همراه چربى ظروف و كف صابون‌هاى رختشوئى و رنگ و نجاسات و كثافات پارچه‌هاى شسته شده در آنها و گل و لاى و خاك و خاكروبهء معابر و خانه‌ها همراه آب گنديدهء حوض‌ها و آب‌انبارهاى كشيده شده و لجن‌هاى آن‌ها و آب و فضول تخليهء چاه‌هاى مستراح‌ها و محتويات لگنچه‌هاى كثيف سلفدانىهاى زير پاى بچه‌ها و بيماران كه در آن‌ها سرازير مىگرديد و آب فرش و تشك و لحاف و البسه‌اى كه در آن‌ها شسته مىشد ، اضافه بر اعمال خود مردم در آن‌ها كه آلودگى خزينه‌ها را ده چندان مىنمود . از جمله داخل شدنشان به خزينه ، همراه انواع نجاسات و پليدى ، مانند عرق تن و چرك‌هاى كبره بسته‌ى چند هفته‌اى و در بعضىها چند ماهه و چند سالهء بدن كه مگر در شب‌هاى نيت ماه رمضان و شب‌هاى عيد نوروز و مثل آن به حمام مىرفتند و يا عروسى و امرى از آن قبيل وادار به حمامشان مىكرد و همچنين خيس دادن و شستن زخم و خون و آلودگى و منى و مدفوع و چرك جراحات و چرك‌گيرى بدن توسط لنگ حمام كه جهت فرار از اجرت دلاك و خرج كيسه و صابون ، آن را لوله كرده در آب خزينه به تن مىكشيدند ، و خيس دادن و نرم كردن و پزاندن و ورآوردن كهنه‌هاى جراحات و شكسته بستگىهاى بدن و دررفتگىها و ضرب‌خوردگىهاى اعضا و كورك‌ها و جوش و بثورها و دمل‌ها و احيانا باز كردن سر آن‌ها و ورود هر نوع بيمار پوستى و مقاربتى مانند سودائى و جربى و كچل و زخم خورده و قمه زده و چاقو خورده و سوزاكى و سفليسى كه مستقيما به خزينه وارد مىشدند و ديگر افكندن آب دهان و بينى در خزينه و ديوارهاى آن و سرازير شدنشان در آب و كندن موى زير بغل و زهار و عانه و دخول بول و اخلاط و مدفوع اطفال و مرضاى اسهالى و غير اسهالى كه گاهى بر روى آب شناور ميگرديد ، يعنى عصاره‌اى از جميع كثافات و نجاسات و امراض و