زواياى شوراى مشورت اواخر سال 1367 و تشكيل حكومت موقت را به خوبى شناسايى كنيم . در كتابهاى تاريخ آمده است كه در جرگه‌ها سران طوايف ساكن سرزمين گرد آمده فردى از افراد طايفه افغان را به عنوان حاكم خود انتخاب كرده‌اند درحالىكه در شوراى مشورت ديديم كه : « از جمع 480 نفر ، فقط 60 نماينده درى زبان و بقيه همه پشتو زبان بودند و در تركيب منطقه‌اى حكومت موقت احمد شاه احمدزى تنها كابل ، پكتيا ، قندهار ، ننگرهار ، غزنى ، لوگر ، وردك ، پروان و هرات اشتراك داشتند و تركستان و هزاره‌جات به كلى فراموش شده بود . » « 1 » همين امر نشان‌دهنده آن بود كه در تاريخ اين سرزمين هرقدر جرگه به وجود آمده است ، همه قلابى و خائنانه بوده است . حتى اولين جرگه كه حكومت افغان را در منطقه به وجود آورد ، جز يك نوع زورگيرى و سازش چيزى بيش نبوده است . به لحاظ اين‌كه : « احمد خان با سوارهء افاغنه ابدالى راه قندهار برگرفته و متعرض حاكم و شهر هرات نشده وارد نادرآباد قندهار گشت و به استصواب آراى بزرگان طوايف ابدالى خصوصا حاجى جمال خان بارك‌زايى كه به قوت و مكنت از همه برترى داشت كلاه سرورى بر سر نهاد و در اين حال صابر شاه نام ، فقيرى گياه سبزى را به عمامه‌اش نصب كرده گفت : اين جيغه تست و تو پادشاه دورانى . » « 2 » كسانى كه با واقعيت لويه جرگه آشنايى ندارند ، نظر به تبليغات دولتها

--> ( 1 ) . مجلهء حبل اللّه ، مقالهء « افغانستان در ماهى كه گذشت » . ( 2 ) . سراج التواريخ ، جلد اول ، چاپ مؤسسه تحقيقات و انتشارات بلخ ، سال 1372 ص 12 .