خاك افغانستان و حمله به هندوستان شديدا به هراس افتاده بود . لرد سالزبورى به لرد ليتون فرمانفرماى جديد هندوستان دستور آمادگى براى اقدامات تدافعى در قبال اين تهديد احتمالى را صادر كرد . اين اقدامات تدافعى شامل به جلو كشيدن ديوار دفاعى يعنى اشغال كويته در قلمرو خان كلات و قندهار و يا هرات در قلمرو امير كابل بود . ليدى جى . سيسيل ( Lady G . Cecil ) ، دختر لرد سالزبورى در زندگينامهء پدرش دربارهء اين ايام مىنويسد : « . . . در اين موقع تصور مىشد يك سال طول نخواهد كشيد كه روسها قندهار را به تصرف خود درخواهند آورد ؛ بنابراين اقدامات جدى مىشد كه شهر و نواحى كويته را از تصرف خان كلات خارج كرده ، آن را به تصرف هندوستان درآوردند . . . در اين تاريخ راجع به تصرف كويته مذاكرات زيادى شده است . » 274 به هرتقدير استانبول از خطر نجات يافت و عثمانى و روسيه بدون دخالت دادن هيچ واسطهء خارجى با امضاى معاهدهء سن استفانو ( San Stafano ) 275 كه امتيازات چشمگيرى در قلمرو اروپايى عثمانى به روسيه واگذار مىكرد صلح كردند . به دنبال اعتراض شديد انگلستان و ديگر دول اروپايى به اين معاهده ، كنفرانس برلن در ژوئن 1878 براى رسيدگى به مسائل اروپا تشكيل شد و طى آن روسيه از امتيازاتى كه معاهدهء سن استفانو برايش به ارمغان آورده بود محروم شده و نيز متعهد گرديد كه كليهء عمليات خود در افغانستان را پايان بخشند . از نتايج مهم كنفرانس برلن تزلزل اتحاد مثلث روسيه - اتريش - آلمان و نزديكى آلمان و اتريش به انگلستان بود . بار ديگر ديپلوماسى انگليس بر شمشير روسيه فائق 276 آمد . 277 در خلال اين جريانات سياست انگليس در كلات تكرار همان سياست آنها در پنجاب بود . انگليس كه در خان كلات قدرت ايستادگى در برابر قواى ايران را به هنگام لزوم نمىديد و از طرفى مىديد كه روسيه به هيچ قول و قرارى پاىبند نمانده و از هرفرصتى براى تصرف ممالك كوچك آسياى مركزى و نزديكتر شدن به مرزهاى هندوستان سود مىجويد ، بر آن شد كه خاك كلات را رسما ضميمهء قلمرو هند انگليس كند ، امّا قبل از عملى شدن آن امر لازم بود تا مناطقى را كه انگليس از نظر استراتژيك لازم مىدانست مستقيما در دست داشته باشد از خاك افغانستان متنزع نموده ، فعلا به قلمرو خان كلات ملحق سازد . در پى دستيابى به اين هدف ، لرد نورثبروك ضمن مكاتبات خود با امير شيرعلى خان در سال 1876 خواستار توسعهء قلمرو خان كلات تا حدود قندهار شده بود . 278 پس از كنفرانس برلن ، انگلستان كه با قدرتى بيش از پيش از كنفرانس بيرون آمده بود ، ابتدا تصميم به تصفيه حسابهاى خود در منطقه و پيش از همه تأديب امير شيرعلى خان و اصلاح امور افغانستان گرفت . در نوامبر 1878 دولت هند انگليس به افغانستان اعلان جنگ داده و آن مملكت را اشغال كرد . امير شيرعلى خان به اميد جلب حمايت روسيه به تركستان افغانستان گريخت و به زودى در فوريهء 1879 در مزار شريف بلخ درگذشت . در طى اين احوال كلات نيز به تدريج و بىسروصدا ضميمهء هندوستان انگليس شد و انگلستان به موجب عهدنامهء گندمك كه با امير محمد يعقوب خان پسر و جانشين شيرعلى