أحمد بن محمد الهمذاني ( ابن الفقيه الهمذاني ) ( مترجم : ح . مسعود )

183

البلدان ( بخش مربوط به ايران ) ( فارسى )

تهذيب مىيافت و تراش مىخورد و حك و اصلاح مىديد و پيراسته مىگشت . و اين از احتياط كامل در كار هنر بود . و در پايان نيز تا استادى بزرگ تجويز نمىكرد آن را عرضه نمىداشتند . چنان كه در مورد كار ادبى نابغه در بازار عكاظ ، و داستان كميت و فرزدق مشهور است . رك : الغدير ، ج 2 ، و اخبار شعراء الشيعه ، ص 65 به بعد ( چاپ نجف - تحقيق استاد محمد هادى امينى ) بجز حوليات ، به آن گونه قصايد ، مقلدات منقحات و محكمات نيز مىگفته‌اند . به همان مناسبت‌هاى مذكور ، رك : الخصائص ابن جنى ، ج 1 ، ص 330 ، المؤتلف و المختلف ، ص 10 ، ديوان كعب بن زهير ، ص 59 - 60 ، مصادر الشعر الجاهلى و قيمتها التاريخيه ، ص 118 - 121 ( 6 ) 4 / 13 : حطيئه - جرول بن اوس ، از بنى عبس ، و از شاعران بر جسته و فصيح و توانا بود و در ساختن هر نوع شعر توانايى فراوان داشت و از قافيه‌هاى نابفرمان بهره مىگرفت . او از مخضرمان بود و تا روزگار معاويه بزيست ديوان حطيئه در لايپزيك ( 1893 ) چاپ شده است ، و نيز در مصر و بيروت ، الشعر و الشعراء ابن قتيبه ، ص 280 ، عقد الفريد ، ج 1 ، ص 80 ، و ج 3 ، ص 111 ، المستطرف ، ج 1 ، ص 139 ، اغانى ، ج 20 ، ص 157 - 202 ( چاپ دار الكتب ) ، شعر المخضرمين و اثر الاسلام فيه ، ص 242 ، تاريخ آداب اللغه ، جزء 1 ، ص 151 - 152 ، رك : الاعلام زركلى ، ج 2 ، ص 110 ( 7 ) 5 / 13 : احمد بن يوسف - ( م 213 ) ابو جعفر احمد بن يوسف بن قاسم بن صبيح . نويسنده‌اى شاعر و بليغ و داراى نثرى ساده و دور از تكلف . و خود از دانشمندان بود و متصدى ديوان رسائل مأمون و وزير او . تاريخ الادب العربى ، ص 472 - 473 ، امراء البيان ، ج 1 ، الاعلام ، ج 1 ، ص 257 - 258 ، الفخرى ، ص 148 ، و الوزراء و الكتاب جهشيارى ، ص 304 ( 8 ) 5 / 13 : و در فصل استوارتر - عبارت متن چنين است : « و لا امتن فضلا » با ضاد ، ولى ظاهرا صحيح « فصلا » با صاد است در سياق « وصلا » ، و نظر به اصطلاح بلاغى معروف « فصل و وصل » . فصل و وصل مهمترين اصل بلاغى و دقيقترين و مؤثرترين رمز سخندانى است تا جايى كه گفته‌اند : « البلاغة هى معرفة الفصل من الوصل » . دانشمندان علوم بلاغت در اين باره بس به دقت بحث كرده‌اند . دلائل الاعجاز جرجانى ، مفتاح العلوم سكاكى ، و تلخيص المفتاح قزوينى ، شروح تفتازانى ( مطول و مختصر ) و رسالهء اسرار البلاغهء شيخ بهاء الدين عاملى . ( 9 ) 5 / 16 : ابراهيم بن عباس [ صولى ] - ابو اسحاق ابراهيم بن عباس بن محمد بن صول تكين ترك . اين ابراهيم را صولى نيز گويند . او عموى پدر ابو بكر صولى معروف ، مؤلف كتاب « الوزراء و الكتاب » است و خواهرزادهء احنف بن قيس شاعر مشهور . نژادش خراسانى