كمال الدين حسين بن حسن خوارزمي
مقدمهء كتاب 9
ينبوع الأسرار في نصايح الأبرار ( فارسى )
پيشگفتار انجمن به نام خداوند جان و خرد نيكخو گفتست يزدان مر رسول خويش را * خوى نيك است اى برادر گنج نيكى را كليد اساس و پايهء اخلاق اسلامى مبتنى بر آيهء شريفهء « إِنَّكَ لَعَلى خُلُقٍ عَظِيمٍ » و حديث شريف « بعثت لأتمّم مكارم الأخلاق » نهاده شده كه پيشواى اسلام كه متمّم و معلّم مكارم اخلاق است خود نمونهاى كامل از خلق كريم و خوى نيك است . در اسلام دو نوع آثار در علم اخلاق وجود دارد كه هر كدام را نظامى خاصّ است . نوع اوّل اخلاق فلسفى است كه براساس آثار ارسطو و افلاطون و جالينوس و گفتههاى ساير دانايان يونان نهاده شده . نوع دوم اخلاق دينى كه بر پايه قرآن مجيد و اخبار پيغمبر اكرم و ائمّهء معصومين و گفتههاى بزرگان دين پايهگذارى شده است . كتابهايى كه در نوع اوّل در اسلام در دست داريم ، كتابهايى از قبيل الطّب الرّوحانى محمّد بن زكريّاى رازى و تهذيب الاخلاق يحيى بن عدىّ و تطهير الاعراق ابن مسكويه است و از آثار نوع دوم مىتوان كتابهايى مانند : احياء علوم الدّين غزّالى و مكارم الاخلاق طبرسى و معراج السّعادهء نراقى را نام برد . كتاب حاضر يعنى كتاب ينبوع الاسرار فى نصايح الابرار تأليف كمال الدّين حسين خوارزمى از نوع دوم به شمار مىرود كه مؤلّف خط مشى اخلاقى را در آن بدينگونه تعيين مىكند كه : نخست بايد خدا را شناخت و از راه عبوديّت و انجام اركان عبادات ، به دو تقرّب جست و سپس فضائل و رذايل را از هم مشخّص مىكند تا انسان بتواند خود را از رذايل صفات كه جنود جهلاند دور و به فضائل صفات كه جنود عقلاند نزديك