ابراهيم رفعت باشا ( مترجم : هادى انصارى )
509
مرآة الحرمين ( سفرنامه حجاز و تاريخ و جغرافياى راهها و بقاع متبركه آن ) ( فارسى )
قنديلها همانند قنديلهاى مسجد با زنجيرهاى طلا به سقف آويزان گرديدهاند . در ميان آنها دو آويز كريستالى بر دو طرف راست و چپ قبر حضرت فاطمه عليها السّلام آويزان مىباشد . بر گرداگرد قاعدهء گنبد از درون ، جواهرات گرانبها و لؤلؤهاى زيبايى آويختهاند . دو شمعدان بزرگ از طلاى خالص و مرصع به الماسهاى گرانبها كه طول هر شمعدان برابر قامت يك انسان است از سوى سلطان عبد المجيد عثمانى به سال 1274 ه . اهدا گرديد . گفته مىشود كه ارزش آنها برابر با 300000 جنيهء مجيدى ( كه مساوى 75 / 87 قرش صحيح مصرى ) است كه يكى از آنها را در بالاى سر مبارك پيامبر صلّى اللّه عليه و إله و ديگرى را درست در برابر پاى آن بزرگوار قرار دادهاند . پيش از آن نيز دو شمعدان بزرگ از طلاى خالص به آرامگاه هديه گرديده بود . همچنانكه پس از آن نيز تعدادى بخوردان و تنگهايى از طلا و نقره بدان اهدا گرديد . در طى عصرهاى مختلف ، پادشاهان و امرا ، پيوسته هدايايى به مسجد النبى تقديم مىكردهاند كه مقدار زيادى از آنها در راه اغراض شخصى ، غارت و چپاول مىگرديد ، از ميان اين افراد غارتگر ، مىتوان جماز بن هبة الحسينى امير مدينه را نام برد كه در سال 811 ه . به فرمانى عزل شد و ثابت بن نفير به جاى او منصوب گرديد . امير غرير بن هيازع حسينى در سال 824 ه . و برغوث بن بتير بن جريس و دبوس بن سعد حسينيان هر دو در سال 860 ه . تعداد زيادى از قنديلهاى مسجد را به يغما بردند و حسن بن زبير منصورى در سال 901 ه . نيز مقدار زيادى از پولها و سكهها و قنديلهايى كه در گنبد صحن مسجد قرار داشت به تاراج برد . همچنين هنگامى كه وهابيت در سال 1221 ه . بر كشور حجاز تسلّط پيدا كردند ، مقدار زيادى از اين هدايا را غارت كردند و در ميان جنگجويان خود تقسيم نمودند و قسمتى از آنها نيز به بعضى از پادشاهان اهدا گرديد كه بعدها بخشى از آنها به مسجد النبى برگردانده شد . بد نيست در اينجا قسمتى از گفتههاى جبرتى تاريخنگار و پژوهشگر تاريخ وهابيان را براى شما بياوريم تا چهرهء واقعى آنان را براى شما ترسيم نماييم : در سال 1221 هجرى اخبارى از سرزمين حجاز به مصر رسيد و طبق اين اخبار ، شريف غالب بر اثر فشارها و تنگناهاى شديدى كه در اطراف سرزمين حجاز به وسيلهء