بهاء الدين محمد بن شيخعلي الشريف اللاهيجي

579

تفسير شريف لاهيجى ( فارسى )

خداى تعالى در طبيعت انسان رسوخ تام يافته گوئيا كه هلوع مخلوق شده نه آنكه در واقع و حقيقة اين صفت در انسان ايجاد كرده شده باشد زيرا كه حق تعالى از ايجاد قبيح منزه است إِلَّا الْمُصَلِّينَ الَّذِينَ هُمْ عَلى صَلاتِهِمْ دائِمُونَ مگر نمازگذارانى كه بر نماز خود مداومت كنندگان باشند كه ايشان مجبول بصفت هلوع و جزوع و منوع نيستند وَ الَّذِينَ فِي أَمْوالِهِمْ حَقٌّ مَعْلُومٌ و آنانى كه در مالهاى ايشانست حقى دانسته شده و تعيين كرده شده لِلسَّائِلِ براى فقيرى كه سؤال كند وَ الْمَحْرُومِ و براى فقيرى كه محروم باشد از صدقه از جهت تعفف و عدم طلب زيرا كه درين صورت مردم او را توانگر پندارند و صدقه به او ندهند و در سورهء ذاريات گذشت كه حضرت صادق عليه السّلام فرمودند كه محروم كسى است كه از كد يمين و از حرفهء خود آنچه او را كفاف باشد بهم نتواند رسانيد بعضى از مفسرين آيات احكام و مترجمين آن نظر باحاديث اهل بيت عليهم السلام ننموده گفته‌اند كه چون آيهء « وَ الَّذِينَ فِي أَمْوالِهِمْ حَقٌّ مَعْلُومٌ » درين سوره نه در سورهء ذاريات در ميان اوصافى چند در آمده كه آنها از قبيل واجباتند مثل مداومت بر نماز و تصديق روز جزا و ايضا جمع مضاف بمعرفه در قول او : فى اموالهم دالست بر عموم و متبادر از حق معلوم حقيست كه در شرع معين شده و آنچه در شرع معين شده زكات يا خمس است پس بايد كه آيه بحسب ظاهر دلالت بر وجوب زكات يا خمس كند اما آنچه از احاديث مستفاد ميگردد مراد از صلاة درين آيه صلاة واجبى نيست و از حق معلوم زكات نيست چنانچه از مفسرين جمعى برين رفته‌اند فخر رازى گفته « قال الآخرون هذا حق سوى الزكاة و هو يكون على الندب و الاستحباب هذا قول مجاهد و عطا و النخعى » در كافى از فضيل بن يسار روايت كرده كه من از حضرت ابى جعفر الباقر عليه السّلام از آيهء « وَ الَّذِينَ هُمْ عَلى صَلَواتِهِمْ يُحافِظُونَ » كه بعد ازين مىآيد و در سورهء مؤمنين گذشته پرسيدم فرمودند كه « هى الفريضة » و از آيهء « الَّذِينَ هُمْ عَلى صَلاتِهِمْ دائِمُونَ » سؤال كردم فرمودند « هى النافلة و فى تفسير على بن ابراهيم عن ابى جعفر الباقر