بهاء الدين محمد بن شيخعلي الشريف اللاهيجي
564
تفسير شريف لاهيجى ( فارسى )
صريحا دالند بر اينكه حامل عرش ملائكهاند و مؤيد اين ظن حديث حضرت صادق عليه السّلام است كه در كتاب خصال ايراد يافته كه آن حضرت فرمودند كه حملهء عرش قبل از قيام قيامت چهار فرشتهاند يكى به صورت آدم و دوم به صورت خروس و سيم به صورت شير و چهارم به صورت گاو كه هر يك از اينها روزى بنى نوع خود را از رزاق حقيقى جلّت نعماؤه طلب كنند و گاو از آن روزى كه بنو اسرائيل عجل را معبود خود گردانيد سر خود به پائين انداخت و چون قيامت قايم شود چهار فرشتهء ديگر را حق تعالى بمدد ايشان فرستد كه تا عرش را هشت فرشته بردارند « و فى مجمع البيان روى عن النبىّ صلّى اللَّه عليه و إله انهم اليوم اربعة فاذا كان يوم القيمة ايّدهم باربعة اخرى فيكونون ثمانية » و بنا برين احاديث بايد كه حاملان عرش بصور مختلفه بر آيند بنا بر مصلحت الهى و - حكمت ربانى . در كتاب توحيد از سلمان فارسى روايت كرده كه بعضى از نصارى از حضرت امير المؤمنين سؤال كردند كه خبر ده ما را از پروردگار خود كه آيا او چيزى را برميدارد و يا چيزى او را برميدارد ؟ حضرت امير عليه السّلام فرمودند كه پروردگار من بقدرت كاملهء خود همه چيزها را بر ميدارد اما هيچ چيز او را نميتواند برداشت نصرانى گفت كه ما در انجيل خواندهايم كه وَ يَحْمِلُ عَرْشَ رَبِّكَ فَوْقَهُمْ يَوْمَئِذٍ ثَمانِيَةٌ حضرت فرمود كه ملائكه حامل عرشاند و آن عرش نه چنانست كه تو گمان كردهاى كه به صورت كرسى باشد بلكه آن مخلوقى عليحده ست محدود معين و پروردگار تو مالك آن عرش است نه آنست كه در آنجا باشد مثل بودن چيزى در چيزى تا آنكه از برداشتن عرش برداشتن خداى تعالى لازم آيد و امر كرده خداى تعالى ملائكه را كه تا آن عرش را بردارند و ملائكه آن را بر ميدارند بواسطهء قدرتى كه حق تعالى بايشان داده و بعد ازين نصرانى گفت كه راست گفتى . و در كتاب روضة الواعظين از طريق مخالفين روايت كرده كه مراد از ثمانيه در اين آيه ثمانيه صفوفست كه به غير از خداى تعالى هيچ احدى علم بعدد آنها ندارد و در كتاب توحيد از حضرت على بن الحسين