بهاء الدين محمد بن شيخعلي الشريف اللاهيجي
361
تفسير شريف لاهيجى ( فارسى )
و مشروب نزل و پيشكش ايشان باشد در روز جزا مثل ما حضرى كه به جهت مهمانان حاضر سازند و هر گاه آنچه اول بطريق پيشكش بايشان دهند اينچنين مأكولات و مشروبات باشد پس ازينجا بايد فهميد كه آنچه براى ايشان مقررست چه نوع غذاها و شرابها خواهد بود . على بن ابراهيم گويد « هذا نُزُلُهُمْ يَوْمَ الدِّينِ اى هذا ثوابهم يوم المجازاة » نَحْنُ خَلَقْناكُمْ ما آفريديم شما را در اول بار و شما نيز به اين اعتراف داريد فَلَوْ لا تُصَدِّقُونَ پس چرا تصديق نميكنيد آفرينش ما را در آخر بار ؟ بايد كه تصديق بكنيد چه نزد ارباب عقول صافيه واضح است كه هر كه قادر بر ابداء باشد قادر بر اعاده نيز خواهد بود بلكه اعاده اسهل است از خلق ابتداء . [ سوره الواقعة ( 56 ) : آيات 58 تا 62 ] أَ فَرَأَيْتُمْ ما تُمْنُونَ ( 58 ) أَ أَنْتُمْ تَخْلُقُونَهُ أَمْ نَحْنُ الْخالِقُونَ ( 59 ) نَحْنُ قَدَّرْنا بَيْنَكُمُ الْمَوْتَ وَ ما نَحْنُ بِمَسْبُوقِينَ ( 60 ) عَلى أَنْ نُبَدِّلَ أَمْثالَكُمْ وَ نُنْشِئَكُمْ فِي ما لا تَعْلَمُونَ ( 61 ) وَ لَقَدْ عَلِمْتُمُ النَّشْأَةَ الْأُولى فَلَوْ لا تَذَكَّرُونَ ( 62 ) أَ فَرَأَيْتُمْ ما تُمْنُونَ پس آيا ديديد شما آن چيزى را كه ميريزند در ارحام زنان از نطفهها و آن نطفهها بعد از مدتى ميگردند به صورت بشر أَ أَنْتُمْ تَخْلُقُونَهُ آيا شما مىآفرينيد آن نطفه و آب منى را بشر و شما آن نطفه را مصور به صورت بشر ميگردانيد أَمْ نَحْنُ الْخالِقُونَ يا ما آفريننده و صورت بخشندهء آنيم ؟ و چون بر همگنان ظاهر و لايح است كه به غير از ما كس را قدرت بر ايجاد و تصوير اين چنين صورت بديعى نيست و و هر گاه ما موجد او باشيم پس معيد آن نيز توانيم بود نَحْنُ قَدَّرْنا بَيْنَكُمُ الْمَوْتَ ما بعد از ايجاد شما از نطفه تقدير كرديم و حكم نموديم ميان شما مرگ را در اجلى و وقتى معين وَ ما نَحْنُ بِمَسْبُوقِينَ عَلى أَنْ نُبَدِّلَ أَمْثالَكُمْ اى « و ما نحن بعاجزين عن ان نبدل و نجعل امثالكم مكانكم » يعنى و نيستيم ما عاجز ازين كه بگردانيم مانند شما را بجاى شما محصل كلام اينست كه ما عاجز نيستيم از اينكه بعد از آفريدن شما شما را بميرانيم و بدل شما