بهاء الدين محمد بن شيخعلي الشريف اللاهيجي
307
تفسير شريف لاهيجى ( فارسى )
قيامت تا وفا كند بوعدهء خود كه جزا دادن بر طبق اعمالست و ميتواند كه مراد از نشأة اخرى نفخ روح باشد در بدن انسان بنا برين اخرى مشتق از آخر است چنانچه در آيهء ديگر فرموده ثُمَّ أَنْشَأْناهُ خَلْقاً آخَرَ « 1 » و حاصل كلام اينست كه خلق ذكر و انثى كرد و نفخ روح در آنها نمود وَ أَنَّهُ هُوَ أَغْنى و اينكه اوست كه توانگر كند بكثرت اموال وَ أَقْنى و بدهد قنيه را و آن مالى است كه بذخيره گذارند و عازم شوند كه آن را صرف نكنند كه مراد اصل مال است كه آن را سرمايه گويند يا مراد اينست كه او راضى مىكند مردم را ، چنانچه از ابن عباس تفسير اقنى را پرسيدند فرمود « اى ارضى بما اعطى » يعنى راضى گرداند بنده را به آنچه ميدهد به او و رضاى خود را سرمايهء خود گرداند « و فى تفسير على بن ابراهيم عن امير المؤمنين عليه السّلام قوله تعالى وَ أَنَّهُ هُوَ أَغْنى قال اغنى كل انسان بمعيشته و اقنى و ارضاه بكسب يده » وَ أَنَّهُ هُوَ رَبُّ الشِّعْرى و اينكه اوست پروردگار ستارهء شعراء يمانى كه آن را عبور « 2 » گويند و چون خزاعه اين ستاره را ميپرستيدند به جهت بطلان خزاعه اين آيه را نازل گردانيد و آنچه بعضى گفتهاند كه ابو كبشه كه يكى از اجداد حضرت رسالت پناه است صلّى اللَّه عليه و إله « 3 » مخالفت قريش در عبادت اصنام كرده ستارهء شعرا را پرستيد و ازين جهت حضرت را ابى ابى كبشه ميگفتند كه او نيز مخالفت قريش نمود بنا برين حق تعالى در رد او ميفرمايد كه شعرا مربوب و مخلوق است نه رب و خالق ، اين معنى موافق اعتقاد باطل اهل سنت است و حق اينست كه آبا و اجداد انبيا از شرك و كفر مبرااند . [ سوره النجم ( 53 ) : آيات 50 تا 62 ] وَ أَنَّهُ أَهْلَكَ عاداً الْأُولى ( 50 ) وَ ثَمُودَ فَما أَبْقى ( 51 ) وَ قَوْمَ نُوحٍ مِنْ قَبْلُ إِنَّهُمْ كانُوا هُمْ أَظْلَمَ وَ أَطْغى ( 52 ) وَ الْمُؤْتَفِكَةَ أَهْوى ( 53 ) فَغَشَّاها ما غَشَّى ( 54 ) فَبِأَيِّ آلاءِ رَبِّكَ تَتَمارى ( 55 ) هذا نَذِيرٌ مِنَ النُّذُرِ الْأُولى ( 56 ) أَزِفَتِ الْآزِفَةُ ( 57 ) لَيْسَ لَها مِنْ دُونِ اللَّهِ كاشِفَةٌ ( 58 ) أَ فَمِنْ هذَا الْحَدِيثِ تَعْجَبُونَ ( 59 ) وَ تَضْحَكُونَ وَ لا تَبْكُونَ ( 60 ) وَ أَنْتُمْ سامِدُونَ ( 61 ) فَاسْجُدُوا لِلَّهِ وَ اعْبُدُوا ( 62 )
--> ( 1 ) - س 23 : مؤمنون ، ى 14 ( 2 ) - بفتح اول . ( 3 ) - باحتمال اينكه « ابو كبشه » كنيهء وهب بن عبد مناف جد مادرى رسول اكرم ، يا كنيهء شوهر حليمهء سعديه باشد . م