وحى قضيهء مذكوره را بىتحريف و تغيير كما ينبغى تقرير فرمود ، تا همه از روى انصاف دانند كه اخبار از غيب بر طريق وحى تواند بود و ان مثبت دعوى نبوّتست ، لا جرم « 1 » با وجود علم ايشان به‌آنكه حضرت عليه الصّلاة و السّلام نزد برادران يوسف نبوده . حضرت ربّ العالمين مىفرمايد : كه « وَ ما كُنْتَ لَدَيْهِمْ إِذْ أَجْمَعُوا أَمْرَهُمْ وَ هُمْ يَمْكُرُونَ » يعنى تو اى محمد نزد برادران يوسف حاضر نبودى كه ايشان اجماع نمودند بر القاى يوسف در چاه و بمكر پيراهن خون‌آلود به نظر يعقوب عليه السّلام آوردند ، و چون از آن واقعه بىزياده و نقصان خبر باز مىدهى دليلى است دالّه بر صدق نبوّت و معجزه‌ايست مثبت رسالت تو . بعد از آن فرمود كه « وَ ما أَكْثَرُ النَّاسِ وَ لَوْ حَرَصْتَ بِمُؤْمِنِينَ » . مفسران گويند كه چون كفّار قريش و جماعتى از يهود بر طريق بعثت از رسول ( ص ) استدعا نمودند حضرت رسول را معتقد آن بود كه چون بيان قصّه فرمايد شايد كه بر ايمان مبادرت نمايند و چون قصّه را كما هى به مقتضاى وحى الهى جلّ و علا بيان فرمود آن منكران همچنان بر جحود و انكار اصرار مىنمودند و به‌واسطه آن خاطر آن حضرت ( ص ) را ملالت روى مىداد ، حقّ تعالى از براى ترفيه خاطر مبارك آن حضرت ( ص ) اين آية ارسال فرمود كه « إِنَّكَ لا تَهْدِي مَنْ أَحْبَبْتَ وَ لكِنَّ اللَّهَ يَهْدِي مَنْ يَشاءُ » و معنى « لو حرصت » اى جهدت كلّ الاجتهاد . يعنى چندانكه در تبليغ رسالت از بشارت و نذارت مبالغه نمائى ، به دولت ايمان و سعادت عرفان مستسعد نخواهند گشت ، زيرا كه در ازل رقم معرفت بر عنوان منشور معاملت ايشان نكشيده‌ايم و نام ايشان در اعداد اهل عرفان منخرط نگردانيده‌ايم . « ما تَسْئَلُهُمْ عَلَيْهِ مِنْ أَجْرٍ » اى من جعل و مال كما يفصّله جملة الاخبار ، يعنى در برابر تبليغ احكام از ايشان هيچ عوض از مال و منال نمىطلبى تا بر ايشان قبول فرمان گران آيد و از اطاعت اوامر آباء و اجداد « 2 » ، امتناع نمايند و ايراد اين نوع

--> ( 1 ) - ح : تحكم . ( 2 ) - ح : و از اطاعت اوامر ابا و امتناع .