الملا فتح الله الكاشاني
6
تفسير خلاصه منهج الصادقين ( خلاصة المنهج ) ( فارسى )
كه اجابة قول شيطان كردند بقوله . الَّذِينَ كَفَرُوا آنان كه كافر شدند و اجابة قول شيطان كردند لَهُمْ عَذابٌ شَدِيدٌ مر ايشانراست عذابى سخت در آخرة وَ الَّذِينَ آمَنُوا و آنان كه گرويدند و با شيطان مخالف ورزيدند وَ عَمِلُوا الصَّالِحاتِ و كردند كارهاى خالص و پاكيزه لَهُمْ مَغْفِرَةٌ مر ايشانراست آمرزش از پروردگار ايشان وَ أَجْرٌ كَبِيرٌ و مزدى بزرگ يعنى ثواب ابد و نعمة مخلد در بهشت پس در بيان تقرير ايمان و عمل صالح ميفرمايد كه . أَ فَمَنْ زُيِّنَ لَهُ آيا كسى كه آراسته شد براى او سُوءُ عَمَلِهِ زشتى كردار او فَرَآهُ حَسَناً پس ديد آن عمل زشت را نيكو همچو كسى كه تميز حسن كند از قبيح و هر يك را بر صفتى بيند كه موافق نفس الامر است يعنى برابر نيست آنكس كه مزين شد مر او را بدى عمل او بجهة ترك نظر در ادله عقليه غلبيه هوا بر عقل او تا آنكه راى او منعكس شد باطل را حق بيند و قبيح را حسن يا كسى كه پيروى دلايل نموده به حق عارف شده باشد و اعمال حسنه و قبيحه را على ما ينبغى شناخته در موضح گفته كه مراد به اين كس كه سوء عمل خود را حسن مىبيند أبو جهل است يا عاص بن وائل السهمى و سوء عمل ايشان شركست و تكذيب و ماوردى گفته كه مراد يهود و نصارىاند و سوء عمل ايشان عناد و مكابره با سيد عالم صلّى اللّه عليه و آله و سلّم يا خوارج و سوء عمل ايشان تاويلات باطله فَإِنَّ اللَّهَ پس بدرستيكه خداى تعالى يُضِلُّ فرو گذارد مَنْ يَشاءُ هر كرا خواهد و آن هر كسيست كه لطف الهى در او تاثير نكرده باشد بجهة فرط عناد و جحود وى حق تعالى بجهة اين او را در باديهء ضلالت و خذلان وا گذاشته باشد و به جهت اين قبيح را حسن بينند و حسن را قبيح وَ يَهْدِي مَنْ يَشاءُ و راه نمايد هر كرا خواهد و اين هر شخصى است كه جوياى حق باشد و به جهت آن موفق شده بلطف الهى راه به حق برده و بحسن و قبيح عارف گشته تبعيت حسن كند و از قبيح اجتناب كند فَلا تَذْهَبْ نَفْسُكَ پس بايد كه نرود نفس تو يعنى هلاك نشود عَلَيْهِمْ بر گمراهى ايشان كه آن اصرار ايشانست بر تكذيب تو و رسوخ ايشان بر دين باطل و افعال قبيحه حَسَراتٍ از جهت حسرتهاى متوالى كه ميخورى و تاسفهاى گوناگون كه دارى بر فعلهاى قبيحهء ايشان كه هر يك از آن مقتضى حسرتيست مراد آنست كه بسيار حسرت مخور بر ايشان تا جان در سر كار ايشان نكنى فَإِنَّ اللَّهَ بدرستيكه خدا عَلِيمٌ بِما يَصْنَعُونَ داناست به آنچه ميكنند و بر آن ايشانرا جزا خواهد داد بعد از آن بيان ادلهء توحيد مىكند بقوله . وَ اللَّهُ الَّذِي خداى به حق آنكس است كه