چه آنها متخطف ميشوند و اعدا دست تعدى بر ايشان دراز ميكنند پس در اين آيه تذكير اين نعمت نموده بر ايشان تا بوظايف شكر گذارى آن قيام نمايند و بنابراين مراد نعمت عافيتست و مؤيد اينست قوله . وَ إِنْ يُكَذِّبُوكَ و اگر بدروغ دارند ترا اهل مكه و نبوة ترا كه نعمت عظمى و سعادت كبرى است قبول نكنند و تكذيب نمايند فَقَدْ كُذِّبَتْ پس بدرستى كه تكذيب كرده شده‌اند رُسُلٌ مِنْ قَبْلِكَ فرستادگان پيش از تو و ايشان بدان صبر كردند تا بمثوبة جزيل رسيدند پس تو نيز اقتداء بايشان كرده شكيبا باش و سپر صبر در سركش وَ إِلَى اللَّهِ و بسوى خدا تُرْجَعُ الْأُمُورُ باز گردانيده شود همهء كارها و ترا بر صبر و ايشان را بر تكذيب جزا دهد بعد از آن تحذير مردمان مىكند از غرور بحطام دنيا كه مستلزم غفلت است از آنجهان و ميفرمايد كه . يا أَيُّهَا النَّاسُ ايمردمان إِنَّ وَعْدَ اللَّهِ بدرستى كه وعدهء خدا در حشر و جزا حَقٌّ راستست و در آن خلاف نيست فَلا تَغُرَّنَّكُمُ پس بايد كه مغرور نسازد شما را و نفريبد الْحَياةُ الدُّنْيا زندگانى دنيا تا تمتع شما به آن غافل سازد شما را از طلب آخرت و سعى از براى آن وَ لا يَغُرَّنَّكُمْ و بايد كه فريفته نكند شما را بِاللَّهِ بكرم خدا الْغَرُورُ شيطان فريبندهء باينوجه كه آرزوى مغفرت در دل شما افكند تا شما اصرار كنيد بر معصيت و مغفرت امريست ممكن الوقوع اما مشابه تناول زهر است باميد رفع طبيعت مر آن را و اكابر فرموده‌اند كه يكى از مكايد و حيل ابليس پر تلبيس تعويقست در توبه به اين معنى كه توبه بنده را در تاخير مىافكند و وسوسه ميدكه چون فرصت باقيست بفلان خطيه اقدام نماى و بعد از آن توبه كن از آن عاقل بايد از اين غافل نشود و به اين فريب از راه نرود ( مصراع ) عذر با فردا فكندى عمر فردا را كه ديد ) . إِنَّ الشَّيْطانَ بدرستيكه شيطان لَكُمْ مر شما را عَدُوٌّ دشمنى است بعداوة عامه قديمه فَاتَّخِذُوهُ عَدُوًّا پس فرا گيريد شما نيز او را دشمن و از او حذر نموده در جميع احوال بر او اعتماد مكنيد از بزرگى پرسيدند كه چگونه شيطان را دشمن گيريم گفت از پى آرزو مرويد و متابع هواى نفس مشويد و هر چه كنيد بايد كه موافق شرع و مخالف طبع باشد إِنَّما يَدْعُوا جز اين نيست كه ميخواند شيطان باتباع هوا و ميل به دنيا حِزْبَهُ گروه خود را يعنى پيروان و فرمان برداران خود را لِيَكُونُوا مِنْ أَصْحابِ السَّعِيرِ تا باشند در آخرة با هم از ياران آتش يعنى از ملازمان دوزخ بعد از آن بيان حال آنان مىكند