بود در قتال لِيَزْدادُوا تا زياده كنند مؤمنان إِيماناً مَعَ إِيمانِهِمْ گرويدنى با گرويدن خودشان يعنى بجهة رسوخ عقيده و اطمينان نفس افزون سازيد يقين خود را با يقين ديگر در حين ديدن آنچه موعود شده بودند از وقوع فتوح متعاقبه و علو كلمه اسلام و تسلط ايشان بر مشركان يا بيفزايد ايمان خود را كه باصول دين داشتند بايمان بفروع آن و از ابن عباس منقولست كه اول چيزى كه پيغمبر بامت خود آورد توحيد بود و چون بيگانگى خدا ايمان آوردند ايشان را به نماز و زكات فرمود و چون به آن تصديق كردند حج و جهاد بر ايشان فرض فرمود و بعد از آن ايشان را بولايت امير المؤمنين على بن أبي طالب عليه السلام امر نمود ايشان با هر ايمانى ايمانى ديگر ميافزودند تا آنكه بولايت امير المؤمنين ايمان خود را تازه كردند بعد از آن حق تعالى در ترغيب و تحريص و تشجيع مؤمنان بر جهاد فرمود كه وَ لِلَّهِ جُنُودُ السَّماواتِ وَ الْأَرْضِ و مر خدايراست لشگرهاى آسمانها و زمينها از ملائكه و جن و انس پس بر اهل اسلام بنصرت الهى واثق شده قدم در راه مجاهدة نهيد كه هر كه جنود اهل آسمان و زمين در تحت فرمان او بود اولياى خود را در وقت محاربه با اعداء فرو نگذارد بلكه اگر مصلحت و حكمة او تقاضا كند اهل آسمان و زمين را بمدد ايشان فرستد چنان كه در روز بدر كه ملائكه را بمدد ايشان فرستاد وَ كانَ اللَّهُ و هست خداى تعالى عَلِيماً دانا بمصالح بندگان حَكِيماً ثواب كار در آنچه كند يعنى همهء افعال بر وجه حكمت از او صادر مىشود و از جمله حكم اوست كه انزال سكينه نمود بقلوب اهل ايمان بوسيلهء صلح حديبيه و وعدهء فتح مكه . لِيُدْخِلَ الْمُؤْمِنِينَ وَ الْمُؤْمِناتِ تا درآرد مردان مؤمن و زنان مؤمنه بجهة رسوخ عقيده و معرفة اين نعمت و شكرگزارى بر آن جَنَّاتٍ ببوستانهاى مملو از اشجار تَجْرِي مِنْ تَحْتِهَا الْأَنْهارُ كه ميرود از زير آن اشجار يا از زير منازل آن جوىهاى آب خالِدِينَ فِيها در حالتى كه جاويد باشند در آن وَ يُكَفِّرَ عَنْهُمْ و براى آنكه بپوشد از ايشان سَيِّئاتِهِمْ بديهاى ايشان را وَ كانَ ذلِكَ و هست اين ادخال و تكفير عِنْدَ اللَّهِ نزد خداى فَوْزاً عَظِيماً رستگارى بزرگ و ظفرى جليل القدر بر بندگان او زيرا كه هيچ فوزى به از اين نيست كه ايشان را از معاصى پاك و پاكيزه سازد و بروضهء رضوان درآرد . وَ يُعَذِّبَ الْمُنافِقِينَ وَ الْمُنافِقاتِ و عذاب كند مردان و زنان منافق را از اهل مدينه وَ الْمُشْرِكِينَ وَ الْمُشْرِكاتِ و مردان مشرك و زنان مشركه را از اهل مكه الظَّانِّينَ بِاللَّهِ كه گمان برندگانند بخداى ظَنَّ السَّوْءِ گمان بد كه آن عدم نصرت او سبحانه است رسول خود را بر اهل مكه عَلَيْهِمْ برين گمان برندگان است دائِرَةُ السَّوْءِ گردش بد يعنى گمان بد كه بر اهل اسلام