اللَّهُ خداى به حق الَّذِي سَخَّرَ آن است كه رام كرد لَكُمُ الْبَحْرَ براى شما دريا را به اين وجه كه سطح آن را املس ساخت و كشتى را بر بالاى آن بداشت و منع غوص شما ننمود در آن تا بغواصى جواهر و لالى را بچنگ ميآريد همچنانكه ميفرمايد كه لِتَجْرِيَ الْفُلْكُ تا ميرود كشتيها فِيهِ دروى بِأَمْرِهِ بفرمان او وَ لِتَبْتَغُوا و تا طلب كنيد و بجوييد مِنْ فَضْلِهِ از فضل و نعمة و انواع فوايد و اصناف عوايد آن را از جوهر و مرجان و لالى وَ لَعَلَّكُمْ تَشْكُرُونَ تا شايد كه شما شكر او گوييد بر اين نعم عظيمه . وَ سَخَّرَ لَكُمْ و مسخر ساخت براى شما ما فِي السَّماواتِ آنچه در آسمانهاست باعتبار نفع گرفتن يعنى از براى شما رام ساخت منافع آنچه در اوست از آفتاب و ماه و ستارگان و برف و باران وَ ما فِي الْأَرْضِ و آنچه در زمين است از دواب و جبال و اشجار و ثمار و بحار جَمِيعاً همهء آنها مِنْهُ در حالتى كه حاصل است از جانب او نه غير او إِنَّ فِي ذلِكَ بدرستى كه آنچه مذكور شد لَآياتٍ هر آينه نشانهاى قدرت اوست لِقَوْمٍ يَتَفَكَّرُونَ براى گروهى كه تفكر كنند بر آن و به آن راه برند بوجود صانع قادر عليم منفرد در ذات - آورده‌اند كه در بداية اسلام بعضى از اهل ايمان با كفار در مقام نصيحت و موعظه در آمده ايشانرا باسلام دعوة كردند و چون متنبه نشدند بايشان در طريق لجاجت سلوك نمودند و ايشان از فرط جهالت و عناد ملتفت احتجاج نشده زبان بدشنام گشودند و هيچ از سخنان نالايق فرو گذاشت نكردند و اهل ايمان در صدد آن شدند كه انتقام خود را از ايشان بكشند آيه آمد . قُلْ لِلَّذِينَ آمَنُوا يَغْفِرُوا بگو اى محمد مر آنانرا كه گرويده‌اند كه عفو كنند و درگذرند تا عفو كنم و از سر انتقام درگذرم لِلَّذِينَ لا يَرْجُونَ أَيَّامَ اللَّهِ مر آنانرا كه توقع ندارند روزهاى وقايع خداى بر دشمنان او يعنى روزهاى كه خداى در آن انزال عذاب نموده بر كافران و مشركان عرب وقايع عذاب و هلاك را بايام تعبير كند چون يوم بعاث و يوم اعماس مراد آنست كه انتقام از ايشان مكشيد تا خداى تعالى مستولى مجازات ايشان شود در روزهاى كه مقرر است از براى وقوع عذاب بر ايشان لِيَجْزِيَ تا پاداش دهد خداى قَوْماً گروهى را بِما كانُوا يَكْسِبُونَ به آنچه هستند كه كسب ميكنند از كافر و مؤمن و هر يك را بر وفق عمل عذاب و ثواب مترتب سازد چنانچه ميفرمايد . مَنْ عَمِلَ هر كه بكند صالِحاً كردارى شايسته از طاعت و احسان و مغفرة فَلِنَفْسِهِ پس از براى نفس اوست چه ثواب آن كردار بر او عايد شود نه به غير