الملا فتح الله الكاشاني
20
تفسير خلاصه منهج الصادقين ( خلاصة المنهج ) ( فارسى )
از نزد خداى يعنى ثابت بر امر او و مشروع از نزد او مُبارَكَةً بسيار خير و با بركت و گويند وصف سلام ببركت به جهت آنست كه آن غرس محبت مىكند در قلوب و موجب حسن خلق است و مشعر بامن از شر ملاقى و يا بركة آن از حيثيت آنست كه متضمن دعاست بسلامتى از آفات دنيا و آخرة طَيِّبَةً پاكيزه و خوش كه نفس مستمع به آن خوشحال گردد يا متضمن اجر جزيل و ثواب عظيم از عبد اللّه مسعود روايتست كه رسول صلّى اللّه عليه و آله و سلّم فرمود كه سلام ناميست از نامهاى خداى تعالى پس فاش گردانيد آن را در ميان خود كه مرد مسلمان چون بقومى گذرد و بر ايشان سلام كند و ايشان جواب او دهند بر ايشان مزيت درجه داشته باشد و اگر ايشان جواب ندهند آنان كه از ايشان فاضلتر و بهتر و پاكيزهترند يعنى فرشتگان او را جواب دهند و در خبر آمده است كه ميان سلام كننده و جواب دهنده صد جزو ثوابست نود و نه آن را باشد كه سلام كند و يكى آن را كه جواب دهد براى آنكه او ابتدا بسلام كرده و باعث اين شده كه از كسى فعل خيرى صادر شود كه آن جواب سلام است انس بن مالك رواية كرده كه من روزى آب بر دست پيغمبر ميريختم مرا گفت اى انس سه خصلت ترا تعليم كنم تا به آن نفع گيرى گفتم بلى يا رسول اللّه فرمود كه هر كرا بينى از امت من بر او سلام كن تا عمرت دراز شود و چون در خانه خود درآيى سلام كن بر اهل خانهء خود تا خير خانهات بسيار شود و نماز شب كن كه آن شعار صلحا و ابرار است كَذلِكَ همچنانكه بيان سلام فرمود يُبَيِّنُ اللَّهُ لَكُمُ بيان مىكند خدا براى شما الْآياتِ آيتهاى حكم خود را لَعَلَّكُمْ تَعْقِلُونَ شايد كه تعقل كنيد در معالم دين خود و حق ثواب را دريابيد و شبههء نيست در آنكه امر بسلام در آيه مذكوره بر سبيل ندبست نه وجوب باجماع اماميه إِنَّمَا الْمُؤْمِنُونَ جز اين نيست كه گرويدگان الَّذِينَ آمَنُوا بِاللَّهِ آنانند كه گرويدهاند به خدا و رَسُولِهِ و فرستادهء او از صميم قلب و إِذا كانُوا و چون باشند مَعَهُ با رسول خداى عَلى أَمْرٍ جامِعٍ بر كارى جمع آرنده يعنى مهمى كه در شريعت مطهره امر جمع شدن باشد در آن چون روزهاى جمعه و عيد و در وقت مشاورت و در نماز استسقاء و غير آن لَمْ يَذْهَبُوا نروند از نزد رسول حَتَّى يَسْتَأْذِنُوهُ تا وقتى كه دستورى طلبند از او و او تشريف اذن ارزانى فرمايد چون اين مصدق صحت ايمان است و مميز مخلص در ايمان از منافق چه عادت اهل نفاق فرار است از صحبت آن خلاصهء ابرار و به جهت عظم گناهست از مجلس رسول اللّه صلّى اللّه عليه و آله و سلّم بدون اذن او كه اعاده اينكلام فرموده بر اسلوب