أبو المحاسن الحسين بن الحسن الجرجاني

7

تفسير گازر ( جلاء الأذهان وجلاء الأحزان ) ( فارسى )

[ سوره المجادلة ( 58 ) : آيه 2 ] الَّذِينَ يُظاهِرُونَ مِنْكُمْ مِنْ نِسائِهِمْ ما هُنَّ أُمَّهاتِهِمْ إِنْ أُمَّهاتُهُمْ إِلاَّ اللاَّئِي وَلَدْنَهُمْ وَ إِنَّهُمْ لَيَقُولُونَ مُنْكَراً مِنَ الْقَوْلِ وَ زُوراً وَ إِنَّ اللَّهَ لَعَفُوٌّ غَفُورٌ ( 2 ) آنان كه ظهار ميكنند از زنان خود و ميگويند زنان خود را كه : شما بر ما چون پشت مادر ماايد زنان بر حقيقت مادران ايشان نيستند و مادران ايشان بر حقيقت آنان باشند كه ايشان را بزاده باشند اين سخن كه ايشان ميگويند كه : انت علىّ كظهر أمّى ، تشبيهى باطل است ، براى آنكه ميان اين زنان و مادران مباينتى عظيم است ايشان به اين گفتار مادر نشوند و در حكم مادرى نيايند چنان كه زنان شير دهنده به حكم رضاع در حكم مادرى « 1 » مىآيند و روا نيست نكاح ايشان ، و زنان پيغمبر در حكم مادران أمّت وىاند « و أزواجه امّهاتهم » بنصّ قرآن بر امّت حرام است نكاح ايشان ؛ چنان كه نكاح مادران حرامست ، پس اين قوم كه اين سخن ميگويند گفتارى منكر و سخنى دروغ ميگويند و باطل ، احكام شرع « 2 » منكر آنست و خداى تعالى عفو - كننده و آمرزندهء گناه خلقان است . [ سوره المجادلة ( 58 ) : آيات 3 تا 4 ] وَ الَّذِينَ يُظاهِرُونَ مِنْ نِسائِهِمْ ثُمَّ يَعُودُونَ لِما قالُوا فَتَحْرِيرُ رَقَبَةٍ مِنْ قَبْلِ أَنْ يَتَمَاسَّا ذلِكُمْ تُوعَظُونَ بِهِ وَ اللَّهُ بِما تَعْمَلُونَ خَبِيرٌ ( 3 ) فَمَنْ لَمْ يَجِدْ فَصِيامُ شَهْرَيْنِ مُتَتابِعَيْنِ مِنْ قَبْلِ أَنْ يَتَمَاسَّا فَمَنْ لَمْ يَسْتَطِعْ فَإِطْعامُ سِتِّينَ مِسْكِيناً ذلِكَ لِتُؤْمِنُوا بِاللَّهِ وَ رَسُولِهِ وَ تِلْكَ حُدُودُ اللَّهِ وَ لِلْكافِرِينَ عَذابٌ أَلِيمٌ ( 4 ) ظهار آنست كه مرد زن خود را گويد : أنت علىّ كظهر أمّى ، تو بر من چون پشت مادر منى يا خواهر يا دختر يا يكى از جملهء محرّماتى كه آيه بتحريم ايشان ناطق است و بايد كه زن مدخول بها باشد و پاك كه در آن پاكى با وى مقاربت نكرده باشند و دو گواه عدل حاضر باشند و قصد او به اين لفظ تحريم باشد ؛ چون اين شرايط حاصل باشد حكم ظهار لازم آيد و وطى وى روا نباشد و حلال نبود تا آنگاه كه كفّاره بدهند

--> ( 1 ) - در بعضى نسخ : « مادر » . ( 2 ) - در بعضى نسخ : « شرعى » .