أبو المحاسن الحسين بن الحسن الجرجاني

112

تفسير گازر ( جلاء الأذهان وجلاء الأحزان ) ( فارسى )

عروه از عايشه گفت : كه من روز مىشمردم تا بيست و نه روز بگذشت رسول صلّى اللّه عليه و آله و سلّم نزديك من آمد گفتم : يا رسول اللّه نه سوگند بر يك ماه خورده بودى ؟ - گفت : آرى و ندانى كه بيست و نه روز يك ماه باشد ، آنگه گفت : اى عايشه من ترا چيزى خواهم گفتن بر تو هيچ حرج نيست كه مشورت با پيش مادر و پدر خود برى ، گفتم آن چيست ؟ - اين آيات برخواند : يا أَيُّهَا النَّبِيُّ قُلْ لِأَزْواجِكَ إِنْ كُنْتُنَّ تُرِدْنَ الْحَياةَ الدُّنْيا ( الى قوله ) أَجْراً عَظِيماً « 1 » من گفتم كه درين با پدر و مادر مشورت نميكنم من خداى را و رسول صلّى اللّه عليه و آله و سلّم را اختيار كردم و ليكن اى رسول خداى ( ص ) اين سرّى است نگر تا با پدرم نگوئى ، رسول ( ص ) گفت : گمان بردى كه در حفظ اسرار من چون تو باشم ؟ ! آنگه گفت : [ وَ إِنْ تَظاهَرا ] و اگر هم پشت شويد اى عايشه و حفصه و يكديگر را يارى دهيد در رنجانيدن رسول ( ص ) و آنچه او را اندوهگن گرداند ويرا نيز يار و ياور كم نيست بدرستى كه خداى تعالى يار و ياور وى است و متولّى « 2 » كار وى است و او اوليترست بنصرت كردن رسول خود و جبرئيل عليه السّلام يار و هم پشت ويست و ذكر جبرئيل ( ع ) براى تعظيم است و آن مردى كه صالح جملهء مؤمنان است يار اوست و او علىّ بن ابى طالب است و اين به چند روايت در اخبار ما و اخبار مخالفان باسناد از رسول ( ص ) روايت كرده‌اند كه : چون اين آيت آمد رسول ( ص ) دست على عليه السّلام بگرفت و گفت : اى مردمان صالح مؤمنان اين مرد است و فرشتگان نيز هم يار و ياور وىاند ؛ پس با اين همه يار ويرا معاونت شما يكديگر را در ايذاء وى يعنى رسول ( ص ) چه زيان دارد ؟ ! . [ سوره التحريم ( 66 ) : آيات 5 تا 7 ] عَسى رَبُّهُ إِنْ طَلَّقَكُنَّ أَنْ يُبْدِلَهُ أَزْواجاً خَيْراً مِنْكُنَّ مُسْلِماتٍ مُؤْمِناتٍ قانِتاتٍ تائِباتٍ عابِداتٍ سائِحاتٍ ثَيِّباتٍ وَ أَبْكاراً ( 5 ) يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا قُوا أَنْفُسَكُمْ وَ أَهْلِيكُمْ ناراً وَقُودُهَا النَّاسُ وَ الْحِجارَةُ عَلَيْها مَلائِكَةٌ غِلاظٌ شِدادٌ لا يَعْصُونَ اللَّهَ ما أَمَرَهُمْ وَ يَفْعَلُونَ ما يُؤْمَرُونَ ( 6 ) يا أَيُّهَا الَّذِينَ كَفَرُوا لا تَعْتَذِرُوا الْيَوْمَ إِنَّما تُجْزَوْنَ ما كُنْتُمْ تَعْمَلُونَ ( 7 ) حق تعالى براى تسلّى رسول ( ص ) و براى آن تا زنان وى بر وى تحكّم نكنند گفت : اى زنان رسول ( ص ) شايد كه خداى وى چون شما را رسول ( ص ) طلاق دهد

--> ( 1 ) - رجوع شود بسورهء احزاب ( آيهء 28 - 35 ) . ( 2 ) - در بعضى نسخ : « مستولى » .