أبو المحاسن الحسين بن الحسن الجرجاني

492

تفسير گازر ( جلاء الأذهان وجلاء الأحزان ) ( فارسى )

علم و عمل را با حفظ عقايد دينى و شؤون مذهبى بوى ارزانى دارد و نعمت استقامت بر شاهراه دين و ايمان را بر وى در همهء احوال عنايت فرمايد بحقّ محمّد و آله . 5 - چون نگارنده در تصحيح اين تفسير رنج بسيار برده و زحمت فراوان كشيده است و بزرگترين دليل بر اين امر ملاحظهء طول مدّت و امتداد رشتهء كار چاپ آنست زيرا اقدام بچاپ آن در آغاز سال 1377 هجرى قمرى بوده است و تا اين تاريخ كه 28 ربيع الثّانى سال 1382 هجرى قمرى است پايان يافته است با آنكه شغل شاغل من تصحيح آن بوده است از اين روى از نويسندگان عصر درخواست ميكنم كه اگر از اين تصحيح در تصحيح كتابى ديگر استفاده كردند بايد چنان كه حقّ مطلب است و مرضىّ خدا و رسول است و معمول به علماى اعلام رضوان اللّه عليهم بوده است و مىباشد بمحلّ استفاده و مأخذ تصحيح خود با صراحت لهجه بنام و نشان صريح تصريح كنند و بعناوين مختلفه نتيجهء حاصله از زحمت چندين سالهء مرا پايمال هوى و هوس و وسيلهء جمع حطام دنيا يا تحصيل شهرت يا ساير اغراض باطلهء خود قرار ندهند . توضيح آنكه غالبا يك عدّه مطالب يكنواخت بيك عبارت بدون هيچگونه اختلاف يا با اندك اختلاف غير معتنى به در دو كتاب يا چند كتاب نقل شده است با اين تفاوت كه در يكى تصحيح شده است در صورتى كه در غير آن به همان حال غلط و غير صحيح باقى است از اين قبيل كتب است تفسير ابو الفتوح رازى ( ره ) و اين تفسير جلاء الاذهان و تفسير منهج الصادقين تأليف مولى فتح اللّه كاشانى ( ره ) به تفصيلى كه در مقدّمه و تعليقات و خاتمهء همين كتاب مكرّر در مكرّر بطور مبسوط ياد شده است كه مطالب آنها با هم مشترك است . بديهى است كه در چنين صورت اگر مصحّح آن كتاب غلط در تصحيح مطالب مشترك النّقل از اين كتاب صحيح استفاده كند حقّ درستى و ديانت و جوانمردى و امانت مقتضى آنست كه شخص استفاده كننده بعبارتى واضح روشن كند كه مأخذ تصحيح او در اين مطالب همان كتاب صحيح بوده است و اگر چنين تصريح را بطور خصوص در هر فرد فرد موارد مهمّه يا بطور عموم در مورد لازمى و محلّ برجسته و روشنى از اوّل و آخر كتاب مورد تصحيح خود نكند اهل فنّ ميدانند كه بىانصافى كرده و حق‌كشى