از جهت سگبانان « 1 » آن حلال باشد . راوى خبر گويد كه : مردى نام او ثعلبه « 2 » بنزديك رسول آمد و گفت : يا رسول اللّه زمين ما زمين صيد است و ما صيد كنيم آنجا بسگ و تير ، ما تير بيندازيم بنام خداى ، و يا سگ بر گماريم سگ معلّم بنام خداى و ديگرى سگ بر گمارد نامعلّم چه حكم باشد آن را ؟ - رسول خداى گفت : هرچه سگ معلّم برگماشته بنام خداى بكشد آن حلال است بخوريد و هرچه نامعلّم گيرد اگر ذكاة آن دريابيد پاك است و حلال است و إلّا مردار باشد . [ سوره المائدة ( 5 ) : آيه 5 ] الْيَوْمَ أُحِلَّ لَكُمُ الطَّيِّباتُ وَ طَعامُ الَّذِينَ أُوتُوا الْكِتابَ حِلٌّ لَكُمْ وَ طَعامُكُمْ حِلٌّ لَهُمْ وَ الْمُحْصَناتُ مِنَ الْمُؤْمِناتِ وَ الْمُحْصَناتُ مِنَ الَّذِينَ أُوتُوا الْكِتابَ مِنْ قَبْلِكُمْ إِذا آتَيْتُمُوهُنَّ أُجُورَهُنَّ مُحْصِنِينَ غَيْرَ مُسافِحِينَ وَ لا مُتَّخِذِي أَخْدانٍ وَ مَنْ يَكْفُرْ بِالْإِيمانِ فَقَدْ حَبِطَ عَمَلُهُ وَ هُوَ فِي الْآخِرَةِ مِنَ الْخاسِرِينَ ( 5 ) امروز حلال كرده شد شما را طعامهاى پاك و حلال و لذيذ و آيت به ظاهر دليل مىكند كه : هرچه خوش و لذيذ باشد حلال بود الّا آنچه دليلى آن را ازين عموم بدر برد و طعام آنكسانى كه ايشان را كتاب دادند از جهودان و ترسايان شما را حلال است و مراد به اين [ طعام ] حبوب است و لفظ « طعام » در كلام عرب بر جو و گندم غالب باشد و طعامى كه ايشان مباشر آن باشند از مطبوخات و مايعات حلال و پاك نباشد از آنكه ايشان نجس العين‌اند بنزديك ما و ذبايح ايشان حلال نبود از آنكه شرط استحلال او تسميه است و ايشان تسميه نكنند و اگر كنند نه نام خداى برده باشند نام معبود خود برده باشند معبودى كه اعتقاد

--> ( 1 ) - نص عبارت ابو الفتوح ( ج 2 ص 103 ؛ س 21 ) : « آنچه جوارحى گيرد معلم من جهة المكلبين و هم الكلابون يعنى از جهت سگبانان آن حلال باشد » . ( 2 ) - كذا در نسخ اين تفسير و در تفسير ابو الفتوح « ابو ثعلبة الخشنى » در قاموس گفته « و جابر بن خشين كزبير في نسب نزارة و خشين بن النمرفى قضاعة رهط أبى ثعلبة الخشنى » در تاج العروس گفته : « اشتهر بكنيته و فى اسمه أقوال » خزرجى در كناى خلاصهء تذهيب الكمال گفته : « ابو ثعلبة الخشنى بضم المعجمة الاولى فى اسمه و اسم ابيه اختلاف » . جزرى در اسد الغابه گفته : « ابو ثعلبة الخشنى اختلف فى اسمه و اسم ابيه اختلافا كثيرا ( الى ان قال ) و لم يختلفوا فى صحبته و لا فى نسبته الى خشينة ( الى آخر ما قال ) » زبيدى در تاج العروس گفته : « و خشينة كجهينة بطن من العرب » :