أبو المحاسن الحسين بن الحسن الجرجاني
379
تفسير گازر ( جلاء الأذهان وجلاء الأحزان ) ( فارسى )
كه ختم سورة البقره بدان كرد هيچ سراى نبود كه در شب اين دو آيت درو بخوانند كه شيطان گرد آن گردد . در خبرست كه رسول صلى اللّه عليه و آله را گفتند : از خانهء ثابت بن قيس بن شمّاس نورى برمىآيد چون چراغى تابان ، گفت : همانا كه آخر سورة البقره ميخواند ، او را گفتند : چه ميخوانى ؟ - گفت آخر سورة البقره [ يعنى ] آمَنَ الرَّسُولُ . در خبرست كه اين دو آيت شب معراج آمده است بر رسول خداى در زير عرش چون خداى گفت : يا محمّد سل تعط ، بخواه تا بدهند ، گفت : التّحيّات للّه و الصّلوات الطيّبات الطاهرات المباركات ، جوابش دادند : السّلام عليك ايّها النّبىّ و رحمة اللّه و بركاته ، رسول موافقت را گفت : السّلام علينا و على عباد اللّه الصالحين ، و گفت : اشهد ان لا إله الّا اللّه وحده لا شريك له و اشهد انّ محمّدا عبده و رسوله ، خداى تعالى فرو فرستاد [ آمَنَ الرَّسُولُ بِما أُنْزِلَ إِلَيْهِ مِنْ رَبِّهِ ] ايمان آورد رسول خداى بدانچه خداى به او فرستاد و مؤمنان همه ايمان آوردند بخداى و فرشتگان و كتابها و رسولان او و گفتند : تفريق نكنيم ميان هيچكس از پيغمبران او چنان كه جهودان كردهاند و گفتند : نؤمن ببعض و نكفّر ببعض ، و گفتند كه : فرمان تو شنيديم و مطيع تو گشتيم بخلاف آنكه جهودان گفتند : سمعنا و عصينا . حكيم بن جابر روايت كند كه : جبرئيل عليه السّلام اين آيت آورد و گفت : خداى تعالى بر تو و امّت تو ثنا گفت اكنون بخواه تا بدهند او بتلقين خداى تعالى سؤال كرد و گفت : [ غُفْرانَكَ رَبَّنا ] و آمرزش تو ميخواهيم اى بار خداى و بازگشت ما همه با تو است آنجا كه هيچكس ديگر را حكم نباشد مگر ترا . [ سوره البقرة ( 2 ) : آيه 286 ] لا يُكَلِّفُ اللَّهُ نَفْساً إِلاَّ وُسْعَها لَها ما كَسَبَتْ وَ عَلَيْها مَا اكْتَسَبَتْ رَبَّنا لا تُؤاخِذْنا إِنْ نَسِينا أَوْ أَخْطَأْنا رَبَّنا وَ لا تَحْمِلْ عَلَيْنا إِصْراً كَما حَمَلْتَهُ عَلَى الَّذِينَ مِنْ قَبْلِنا رَبَّنا وَ لا تُحَمِّلْنا ما لا طاقَةَ لَنا بِهِ وَ اعْفُ عَنَّا وَ اغْفِرْ لَنا وَ ارْحَمْنا أَنْتَ مَوْلانا فَانْصُرْنا عَلَى الْقَوْمِ الْكافِرِينَ ( 286 ) خداى تعالى درين آيت بيان فساد قول آنان مىكند كه تكليف ما لا يطاق روا ميدارند و ردّ كرد گفتار ايشان را بر ايشان ، ميگويد كه : خداى تعالى تكليف نكند هيچ