عليهما . گمان مىكنم سيّد بودن مؤلف بلابل القلاقل و كنيه‌اش ( و نام پسرش : على - به فرض اين كه به مرحوم صاحب جواهر رسيده باشد ؛ مثلا از راه دستنوشتى كه اكنون در قم هست ) ، سهوي ذهنى را باعث شده و سبب گرديده كه مرحوم صاحب جواهر ، « ابو المكارم حسنى » را با « ابن زهره » اشتباه كند - و اللّه أعلم بحقائق الأمور . متأسّفانه از ابو المكارم حسنى صاحب دقائق التّأويل ، افزون بر آنچه آمد ، چيز زيادى نمىدانيم ، و در بارهء او آگاهيهاى قابل اعتنائى بر مطالب پيشگفته نمىتوان افزود ، جز اين كه في المثل از طريق بلابل القلاقل‌اش مىدانيم كه شعر هم مىسروده . و از سروده‌هاى خود در آن كتاب آورده . 82 در خور ذكر است كه رساله‌اى فارسى در امامت ، تأليف شده در « شهر سنهء تسع و أربعين و ستمائة » ( / 649 ) ، در كتابخانهء مرحوم آية اللّه العظمى مرعشى نجفى محفوظ است كه به كوشش آقاى محمود طيّار مراغى به طبع رسيده و 83 نويسندهء آن از خود چنين ياد كرده است : منشى و محرّر اين رساله ، بندهء ضعيف نحيف ، ابو الفضل محمّد بن ابو المكارم العلوي الحسيني ، غفر اللّه ذنوبهما و ستر عيوبهما . 84 هر چند نام اين شخص با ابو المكارم حسنى ، صاحب دقائق التّأويل ، و چند تن ديگر از خاندانش كه نامشان را مىشناسيم ، يعنى پسر و پدر و نيايش ، مطابق نيست ، از همزمانى وى با ابو المكارم ، شباهت نامش با نامهاى مطرح در خاندان ابو المكارم ، و اشتراك پاره‌اى مطالب اين رساله با آثار ابو المكارم ، نمىتوان چشم پوشيد ؛ و جاى تأمّل باقى است . آيا ممكن است در ضبط نام نويسندهء اين رسالهء فارسى ، سهوي روى داده باشد ؟ - خدا مىداند . از يكى از استادان نامور فلسفه در باختر زمين نقل مىكنند كه هر گاه به تدريس فلسفهء فيلسوفى بزرگ مىخواست پرداخت ، مىگفت : « وى ، مانند ديگر آدميان ، در يك سال معيّن به دنيا آمد و در سال معيّن ديگرى در گذشت » و آنگاه به سراغ بحث از آراء و