الراغب الأصفهاني ( مترجم : غلامرضا خسروى حسينى )

520

المفردات في غريب القرآن ( مفردات الفاظ قرآن با تفسير لغوى و ادبى قرآن ) ( فارسى )

فديه را به گردن بگيرند . طول : الطُّولُ و القصر ( بلندى و كوتاهى ) آنطور كه گفته شده ، از نامهايى است كه در كنار هم هستند و در اعيان و اعراض ( خود شىء و عوارض آن ) مثل زمان و غير از آن به كار مىرود . و در آيه : ( فَطالَ عَلَيْهِمُ الْأَمَدُ - 16 / حديد ) ( همچون كسانى از اهل كتاب نباشيد كه مدّت زندگيشان طولانى شد و دلهاشان سخت و بسيارى از آنها عصيان پيشه‌اند ) و در آيه : ( إِنَّ لَكَ فِي النَّهارِ سَبْحاً طَوِيلًا - 7 / مزّمل ) مىگويند - طَوِيلٌ و طُوَالٌ ( دراز ) و عريض و عراض : ( پهناور ) كه جمع آن طِوَالٌ است و طِيَالٌ - نيز گفته شده ، و به اعتبار معنى طُول به ريسمانى كه بر گردن ستور رها شده - طِوَل - گويند . طَوِّلْ فرسَكَ : افسار اسبت را رها كن . طِوَالُ الدّهرِ : مدّت طولانى دهر و روزگار . تَطَاوَلَ فلانٌ : با گردنفرازى اظهار فضل و فزونى كرد . در آيه : ( فَتَطاوَلَ عَلَيْهِمُ الْعُمُرُ - 45 / قصص ) ( عمر و روزگارشان به دراز كشيد و فزونى يافت ) طَوْل - به فضل و برترى و نعمت ، مخصوص شده است . و آيه : ( شَدِيدِ الْعِقابِ ذِي الطَّوْلِ - 3 / غافر ) ( كسى از شما كه از نظر توان و قدرت نمىتواند ) كنايه از چيزى است كه به مهريّة و نفقة برمىگردد . طَالُوت : اسم غير عربى و علم است . طين : الطِّينُ : گل ، كه همان آب و خاك مخلوط است هر چند آب آن هم از بين برود باز گل ناميده مىشود .