( وَ قالُوا ما لَنا لا نَرى رِجالًا كُنَّا نَعُدُّهُمْ مِنَ الْأَشْرارِ أَتَّخَذْناهُمْ سِخْرِيًّا - 62 / ص ) ( سخن ملالت بار و رنج آور دوزخيان است كه مىگويند چرا مردانى را كه در دنيا آنها را شرير و بد به حساب مىآوريم و قهرا به كارشان مىگرفتيم ، در دوزخ نيستند ) اين معنى به وجه اوّل برمىگردد و دلالت بر وجه دوّم يعنى تمسخر و استهزاء ، آيه سوره بعدى است كه مىگويد : ( وَ كُنْتُمْ مِنْهُمْ تَضْحَكُونَ - 110 / مؤمنون ) . يعنى : ( اينان كه امروز در بهشتند و رستگارند كسانى هستند كه شما در دنيا به آنها مىخنديديد ) . سخط : السَّخَط و السُّخْط : خشم شديدى كه مقتضى عقوبت و بد فرجامى است . در آيه : ( إِذا هُمْ يَسْخَطُونَ - 58 / توبه ) و اين - سخط - از سوى خداى تعالى نزول و فرستادن عقوبت است . خداى تعالى گويد : ( ذلِكَ بِأَنَّهُمُ اتَّبَعُوا ما أَسْخَطَ اللَّهَ - 28 / محمّد ) يعنى : ( عذابشان به خاطر اين است كه گناهان و آنچه را كه عقوبت خداى در پى دارد پيروى كردند ) . آيات : ( أَنْ سَخِطَ اللَّهُ عَلَيْهِمْ - 80 / مائده ) و ( كَمَنْ باءَ بِسَخَطٍ مِنَ اللَّهِ « 1 » - 162 / آل عمران ) . سدد : السَّدّ و السُّدّ : كه گفته‌اند هر دو يكى است و نيز گفته شده - سدّ - با ضمّه حرف ( س ) ديوار و مانعى است طبيعى ولى - سدّ - با فتحه حرف ( س ) مانعى است ساختگى و

--> ( 1 ) با روش مقايسه‌اى كه يكى از امور ادبى و تربيتى قرآن است در آيه فوق هم با همان روش فرجام نيك و بد ، دو گروه را يادآورى مىكند مىگويد ( أَ فَمَنِ اتَّبَعَ رِضْوانَ اللَّهِ كَمَنْ باءَ بِسَخَطٍ مِنَ اللَّهِ وَ مَأْواهُ جَهَنَّمُ وَ بِئْسَ الْمَصِيرُ - 162 / آل عمران ) آيا كسى كه خشنودى خدا را پيروى مىكند با كسى كه همدوش و قرين خشم خداست و جايگاهش جهنّم است و چه بد سر انجامى است ، يكسانند آنها در پيشگاه خداى درجاتى دارند ( وَ اللَّهُ بَصِيرٌ بِما يَعْمَلُونَ - 163 / آل عمران ) و خداوند به كارهائى كه مىكند آگاه است .