و ( وَ سَخَّرَ لَكُمُ اللَّيْلَ وَ النَّهارَ - 33 / ابراهيم و ( وَ سَخَّرَ لَكُمُ الْفُلْكَ - 32 / ابراهيم ) مثل آيات : ( سَخَّرْناها لَكُمْ لَعَلَّكُمْ تَشْكُرُونَ - 36 / حجّ ) و ( سُبْحانَ الَّذِي سَخَّرَ لَنا هذا - 13 / زخرف ) مسخّر : آماده كننده براى كار و تقدير كننده . سُخرِيّ : كسى است كه قهرا به كارى واداشته مىشود و با داشتن اراده رام و تسخير است . در آيه : ( لِيَتَّخِذَ بَعْضُهُمْ بَعْضاً سُخْرِيًّا - 32 / زخرف ) . سَخِرْتُ منه و اسْتَسْخَرْتُه للهزء : او را به استهزاء و سخريّه گرفتم . خداى تعالى گويد : ( إِنْ تَسْخَرُوا مِنَّا فَإِنَّا نَسْخَرُ مِنْكُمْ كَما تَسْخَرُونَ فَسَوْفَ تَعْلَمُونَ - 38 / هود ) . ( سخن حضرت نوح ( ع ) به قوم سبكسر و بى ايمان خويش است كه در موقع ساختن كشتى در خشكى نابخردانه استهزايش مىكردند پاسخشان مىدهد به زودى خواهيد دانست و ما نيز شما را در آن روز استهزاء مىكنيم ) . و آيه : ( بَلْ عَجِبْتَ وَ يَسْخَرُونَ - 12 / صافات ) گفته مىشود : سُخَرَة : استهزاء كننده . سُخْرَة : استهزاء شده . سُخْرِيَّة و سِخْرِيَّة : استهزاء كردن . در آيه : ( فَاتَّخَذْتُمُوهُمْ سُخْرِيًّا - 110 / مؤمنون ) آنها را مسخّر كرديد و به استهزاء گرفتيد ، كه - سِخْرِيًّا - با كسره حرف ( س ) نيز خوانده شده ، و به دو صورت توجيه شده است : اوّل - بر معنى تسخير ، يعنى بيگارى و قهرا به سوى هدفى راندن و به كارى تحميل كردن . دوّم - بر معنى سخريّة : استهزاء كردن ، خداى تعالى گويد :