عبد الله بن محمد ابن ناقيا ( ابن ناقيا البغدادي ) ( مترجم : ميرلوحى )

495

الجمان في تشبيهات القرآن ( فارسى )

پس او آمد ؛ چنان كه آن درّ بازرگان آمد ، در حالى كه ريسمان گلوبندش گسيخته شد ، و دانه‌هايى از آن جدا گرديد . 881 - 885 و قد اراها . . . ص 322 و بتحقيق او را در آن قبيله‌اى كه شادند و افسانه‌گو دارند ( - او را ) در ميان همگنانش مىبينم ؛ هنگامى كه وى همانند شاخه خرامنده است ، و چشم من هشيار ديداركننده را به شگفتى وامىدارد ، ( او ) همانند لعبتى است كه جايگاهش در قصر ، با آب‌طلا در ميان مرمر موّاج نقّاشى شده است ، يا همانند تخم شترمرغى است كه در ميان تلى از شن پوشيده شده ، يا همانند دانه درّى است كه به نزد تاجر حمل شده است . او چنان است كه اگر مرده‌اى بر روى گلوگاهش تكيه داده شود ، زنده مىگردد ، و به جانب گورستان حمل نمىشود . 886 - 895 كدرّة . . . ص 322 همانند مرواريد غوّاصى كه تمام وجود خويش را در جاى بيمناكى افكند ، و ضمير دل در حالى كه گريه سر داده بود از مارى لال مىهراسيد كه بر مرواريد گمارده شده بود ، و از پيش هشدارش از خطر غوّاص بسوى مرواريد گسيل مىشد . غوّاص گفت : يا مرگ را ملاقات مىكنم ، يا براى خويشتن ثروتى به دست مىآورم ، و مرگها زمانش فرارسنده است ، مار را ديد و در اطراف آن درّ يگانه با يكديگر به گفتگو پرداختند ، و سرانجام آن گفتگو يا مرگ است و يا رسيدن به دنيايى كه مژده‌دهنده‌اش بانگ بر مىآورد ، و چون جانى كه فقرش را خوابى نيست ، آنچه را نزد مار است ( درّ ) مشاهده كرد ، خويشتن را براى رسيدن به آن درّ به مخاطره افكند ، چون غوّاص نزديك شد ، مرگ ( مار ) به دو دست وى پيچيد و با دندانهاى نيشش گزيد كه تأثير نيش آن دندانها سريع است ، پس با نيمه جانى طرف بالاى طناب ايشان « 113 » را تكان داد در حالى كه بر بالاى سر وى لجّه‌هاى آب سبزگونى كه متّصل به درياهايى ژرف است ، روى هم موج مىزند ، پس وى بازنيامد مگر آن كه در زير امواج آب به سبب مرگ ، خونهاى رنگينى از او فروريخت كه حكايت از كشته‌اى تر و تازه داشت . پس چون آن دانه درّ صيدشده را به مادر غوّاص نشان دادند و آن دانه درّ درخشيدن گرفت ، به سبب ميل به ثروتمندى ، آتش اندوهش فرونشست ، پس تاجران به بهاى گرانش خريدار شدند ، و هيچ بهايى پيشنهاد نشد جز آن كه بسيار آن اندك بود .

--> ( 113 ) - مطابق روايت ديوان ( اعلى حبله ) ترجمه چنين مىشود : بالاى طنابش را تكان داد . - م .