ساختمان گنبدى مانند مىكنى ، و سجع‌پرداز عرب گفته است : « اذا طلعت النّعائم توسّقت البهائم و خلص البرد الى كلّ نائم و تلاقت الرّعاء بالنمائم » « 82 » ، مقصود ( از جمله اخير ) اين است كه ساربانها بيكارند و كار چرا ايشان را به خود مشغول نمىسازد ، و ازاين‌رو يكديگر راى ملاقات مىكنند و سخن مردم راى براى يكديگر بازگو مىكنند ، و طلوع آن بيست و دو شب گذشته از كانون الاول « 83 » است . ديگر ( از منزلهاى ماه ) البلدة « 84 » است ، و آن بخشى است در آسمان ، ميان ستاره « نعائم » و « سعد الذابح » كه ستاره‌اى در آن نيست و ماه در آن فرودمىآيد ، و چه بسا از آن عدول مىكند ، و در « قلاده » فرودمىآيد ، و آن شش ستارهء دايره‌اى شكل و ناپيدا و شبيه كمان است ، و مقابل آنها ستاره‌اى است كه به آن « سهم الرّامى » گفته مىشود ، و آن مقابل سعد الذابح است ؛ سجع‌پرداز عرب گفته است : « اذا طلعت البلدة حمّمت الجعدة و أكلت القشدة و قيل للبرد اهدأ » « 85 » جعد : نام گياهى است و « قشدة » روغن خالص ته ديگ است ، وى از آن تعبير ، فراوانى كره را در نظر گرفته است ، ( و هنگام طلوع آن ستاره ) به سبب رنجى كه از سرما مىكشند به سرما گفته مىشود : « آرام بگير » و طلوع آن چهار شب گذشته از ماه كانون الآخر است . ديگر ( از منزلهاى ماه ) سعد الذابح است ، و آن منزل عبارت از دو ستاره بدون نور است ، كه فاصله ميان آن دو به اندازه يك ذراع « 86 » است ، يكى از آن دو به سمت شمال بالا رفته ، و ديگرى به سمت جنوب پايين آمده ، و نزديك ستارهء بالايى ، ستاره

--> ( 82 ) - المخصّص ، ج 9 ، ص 16 ملاحظه شود . ( 83 ) - كانون الاول ( دسامبر ) و كانون الآخر ( ژانويه ) دو ماه در قلب زمستان و ميان تشرين الثانى و شباط است ، ( المعجم الوسيط ، ريشه ( كنّ ) ) . - م . ( 84 ) - لسان العرب ، « بلد » . ( 85 ) - المخصّص ، ج 9 ، ص 16 . ( 86 ) - ذراع فاصله ميان آرنج و نوك انگشت ميانه است ( المعجم الوسيط ( ذرع ) ) . - م .