عبد الله بن محمد ابن ناقيا ( ابن ناقيا البغدادي ) ( مترجم : ميرلوحى )

155

الجمان في تشبيهات القرآن ( فارسى )

[ تشبيه در سورهء حجّ ] ( بيان ) گفتار خداى - عزّ و جل - : وَ إِنَّ يَوْماً عِنْدَ رَبِّكَ كَأَلْفِ سَنَةٍ مِمَّا تَعُدُّونَ « 1 » . گفته شده : « مقصود [ از يوما ( : يك روز ) ] از روزهايى است كه خدا در آن روزها آسمانها و زمين راى آفريد » آن قول از ابن عبّاس است . معناى آيه چنين است : و بدرستى كه يك روز از روزهاى عذاب در محضر پروردگارت ؛ از نظر سنگينى و طول كشيدن ، همانند هزار سال از سالهايى است كه ايشان مىشمارند ؛ پس اگر نه اين است كه نادانند ، چگونه سرعت در رسيدن زمان عذاب راى خواستارند ؛ و اين معنى همانند اين گفتار عرب است : « ايّام الحزن طوال و ايّام السّرور قصار ( : روزگاران اندوه طولانى و روزگار شادى كوتاه است ) » . يكى از ياران از شاعرى قديم برايم خواند : [ از بحر طويل ] 374 مساؤك سكر و الصباح خمار * نعمت و أيّام السّرور قصار و ذو الرّمة به همين معنى اشاره نموده با گفتارش : 375 و ما يوم خرقاء الّذى فيه نلتقى * بنحس على عينى و لا متطاول « 2 » و نيز از آن معنى است ، گفتار شاعر ديگر : [ از بحر كامل ] 376 و قصيرة الأيّام ودّ جليسها * لو دام مجلسها بفقد حميم و شبرمة بن الطّفيل گفته است : [ از بحر طويل ]

--> ( 1 ) - سورة الحجّ ( 22 ) آيهء 47 . ( 2 ) - در نسخه اصل چنين است ؛ امّا در ديوان ( بجاى فيه نلتقى ) نلتقى به ضبط شده است .