هفت ماشه فلفل سياه هفت ماشه فلفل سرخ دراز پنجدانه روغن تلخ شانزده توله و اكر رقيق خواهند بيست توله نمايند اول روغن را در ظرف آهنى جوش دهند و فلفل دراز در آن اندازند تا سوخته شود بعد از آن فلفل را براورده دور اندازند پس سرنج را داخل نمايند تا خوب پخته شود بعد از آن فلفل سياه داخل نمايند و از آتش بركيرند آن كاه قنبيل را داخل نمايند و خوب حل كنند و اجزا را بايد كه بسيار نرم سائيده و بيخته باشند و هرچند نرم‌تر باشد بهتر است دهن قنبيل ديكر كه انواع جرب رطب و زخم اتشك را بسيار نافع است صنعت آن قنبيل شش مثقال صيرفى كه دو توله به وزن بنكاله است سيماب كوكرد زرد خالص صاف كه بهندى امله سار كويند و كوكرد احمر كه بهندى سنبل مىنامند مرداسنك فوتياء اخضر هندى شنجرف سرنج كه بهندى سيندور نامند از هريك نيم مثقال صيرفى كه دو ماشه به وزن بنكاله مىشود سيماب را با كوكرد بسايند بحدّى كه اجزاى سيماب محسوس نكردد و ساير اجزا را نيز باهم بسيار نرم بسايند كه مثل غبار كردد و در پنجاه مثقال روغن كاو تازه كه به يكصد و يك آب شسته باشند خوب ممزوج نموده بر موضع جرب يا اتشك بمالند و يك روز در ميان باب كرم بشويند يا هر روز بفاصله پنج شش ساعت نجومى از ماليدن آن دهن قنبيل ديكر جهت قروح و جروح خبيثهء اتشك و جرب رطب خبيث صنعت آن بكيرند قنبيل كه بهندى كميله نامند دوازده درم فلفل سياه يك درم توتياى اخضر هندى كه بهندى نيله تهوتها نامند نيم درم همه را سحق نموده با روغن ياسمين چهل مثقال ممزوج نموده بكذارند تا ته‌نشين شود صافى آن را بر جراحتها بمالند و چون دهن صافى آن تمام شود باز دهن ياسمين خالص كه بهندى چنبيلى نامند داخل نمايند دهن الكراث نافع جهت وجع اذن و ثقل سامعه كه از برودت و ريح باشد صنعت آن مرزنجوش افسنتين رومى از هريك سه مثقال يك شبانه روز در آب بخيسانند پس جوشانيده ماليده صاف كرده آب برك كندناى تازه پنج مثقال در روغن كنجد بيست و چهار مثقال داخل كرده باتش ملايم طبخ دهند تا آب رفته روغن بماند و احتياط نمايند كه رمقى آب در آن بماند و عند الحاجة نيم كرم نموده شبانه روزى دو سه قطره در كوش بچكانند [ دهن اللبوب السّبعة ] دهن اللبوب السّبعة منقول از قرابادين عيسى بن ماسويه مرطب و نافع است از براى هر مرض يابس و مزيل علتهاى سوداويست خصوصا صداع و جذام و ماليخوليا ماليدن و آشاميدن و سعوط نمودن بان و آنچه شبيه باشد به اينها و ممكن است معالجهء امراض حادثه از ساير اخلاط به اين نيز مثل آنكه در نزد غلبهء حرارت و امراض حادثه از صفرا اضافه كنند بان مثل روغن بنفشه و روغن نيلوفر و نزد برودت و بلغم بدل مغز تخم كدو و مغز تخم هندوانه لفت و مغز حبّ الخروع كنند در اين حالت اثر مىكند در مثل فالج و لقوه و رعشه سمرقندى كفته كه روغن كه فرامىگيرند از لبوب سبعه هرگاه استعمال كند آن را صاحب صداع بارد يابس در بينى و كوش و بر سر نافعست آن را نهايت نفع صنعت آن مغز فندق مغز پسته مغز بادام شيرين مغز چلغوزه كنجد مقشّر مغز تخم كدو مغز تخم هندوانه اجزا مساوى كوفته بطريق استخراج روغن بادام روغن از آن براورند و در نسخهء ديكر بجاى تخم هندوانه مغز كردكان است [ دهن دهامون ] دهن دهامون از روميان است معنيش برومى ده دوا بود معدهء سرد را نافع باشد و اعضا را محكم كند و بهر درد كه از سردى باشد نفع دهد صنعت آن مصطكى دوازده اوقيه دارچينى شش اوقيه روغن بان يا روغن زيت هركدام كه موجود باشد چهل و هشت اوقيه بروغن بلسان و موم سفيد از هريك دوازده اوقيه چنان كه رسم است طبخ دهند دهن مبارك منقول از شفاء الاسقام اين دهن را شيخ داود در تذكره باسم دهن اللقوه ذكر كرده نافعست از براى لقوه و فالج و كزاز و عرق النّسا و دوالى و نقرس و تحليل رياح كند و مهيّج باه است و شهوت جماع و قطور آن در كوش جهت كرى و كرانى كوش و سدهء صماخ در يك روز مؤثر است و فرزجهء آن جهت جميع امراض رحم مفيد صنعت آن حلبه شونيز بالسويه كوبيده تسقيه بزيت بطريق تحميص به روى آتش نمايند تا سه وزن روغن را جذب نمايد پس تقطير دهن بقرع معكوس يا بقرع و انبيق نمايند و اوّل بهتر است [ دهن مجرّب بجهة خدر و رعشه و فالج و استرخا و مفاصل بارده ] دهن مجرّب بجهة خدر و رعشه و فالج و استرخا و مفاصل بارده و عرق النّسا منقول از خطّ استاد الاطبّا ميرزا سليمان طبيب شيرازى غفر اللّه له صنعت آن قصب الذريره قسط تلخ از هريك سه مثقال اذخر مكى سورنجان مصرى كبابهء چينى ناردين اسارون از هريك دو مثقال زرنباد دارشيشعان عاقرقرحا مغاث بغدادى بوزيدان از هريك يك مثقال مجموع را نيم كوفته با سه پياله آب بجوشانند آن مقدار كه يك پياله آب بماند پس شيرهء آن را براورده روغن كل سرخ روغن ياسمين روغن زنبق روغن بابونه از هريك ده مثقال داخل كرده بجوشانند چندانكه آب رود و روغن بماند پر جدوار خطائى ازموده جندبيدستر فرفيون از هريك سه مثقال جوزبوا زنجبيل از هر يك دو مثقال مقل ازرق يك مثقال كوفته و بحرير بيخته در هاون سنكى كنند و روغن را اندك‌اندك بران چكانند و بدسته بمالند تا تمام روغن بان مخلوط شود بعد از آن موميائى معدنى دو دانك در انحل كنند و در شيشه نكاه دارند [ دهن المسمّى ] دهن المسمّى بمجموعه استعمال كرده مىشود در جميع اعلال بارده و اثر آن باعتدال است صنعت آن روغن خيرى روغن ياسمين روغن قسط روغن سوسن روغن بيد انجير روغن استهء زردالو روغن حبّ الغار جمله مساوى قدرى جندبيدستر و اندكى مشك سوده كه باتش ملايم بانها ممزوج نموده باشند استعمال نمايند و اين روغن احداث يبس نمىنمايد در اعضا منقول از اصول التراكيب نجيب الدين سمرقندى [ دهن المحلّل ] دهن المحلّل تاليف والد حكيم مير محمّد مومن مير محمّد زمان تنكابنى رحمهما اللّه تعالى مقوى معده است او محلّل رياح آن و نافعست از براى جكر صنعت آن مقل ازرق سه مثقال سنبل الطّيب مصطكى علك البطم از هريك يك مثقال اشق اسارون شامى قصب الذريره اذخر مكى از هريك دو مثقال ادويه را كوفته بروغن بابونه و روغن كل سرخ از هريك نيم رطل ادويه را در شيشه كرده روغنها را بر روى آن كرده در افتاب بكذارند اكر تابستان باشد هر روز برهم زنند و اكر زمستان باشد در خاكستر كرم كذارند تا ده روز پس استعمال نمايند كه بعون اللّه تعالى نافعست [ دهن مر ] دهن مر منقول از طب براكلسوس نافع است جراحات را و ملحم انها است و داخل كرده مىشود در معاجين كبار و قائم مقام دهن بلسان است صنعت آن بكيرند مر صافى جيّد شش اوقيه و بخيسانند بعد سحق بصاعد شراب خالى از مائيت مقدار دوازده روز دفن كنند در سركين اسب شش روز پس تقطير نمايند در حمام ماريه تا آنكه صعود نمايد عرق و مقطر كردد و باقى ماند دهن صافى در ته قرع و قوت اين دهن مثل قوت دهن بلسان است در منع عفونات و غيرها [ دهن مرجان ] دهن مرجان نيز منقول از طب براكلسوس نافعست از براى جميع امراض سيلانيه جاريه مثل سيلان رحم و قروح خبيثه و مسكن وجع عين و مجفف سيلان رطوبات از دماغ است و طلاى آن مقوى دماغ است و نافعست مانند غشى و خفقان را صنعت آن بكيرند مرجان هر قدر كه خواهند و سحق نمايند و بريزند بران سركهء مقطّر آن قدر كه دو انگشت بر بالاى آن بايستد و بكذارند در جاى كرم تا آنكه منحل كردد پس رطوبت را از آن برانند در حمام ماريه تا خشك كردد پس بچكانند بر آن آب خالص چند مرتبه تا اينكه برود ترشى آن پس بكذارند در مكان نمناك بدرستى كه ميكردد روغن شربتى از آن يك قيراط است با بعضى از مياه مناسبه [ دهن المسمن ] دهن المسمن از مخترعات صاحب خلاصة التجارب است كفته كه بر هر عضو كه بمالند و كرم