محمد حسين عقيلى خراسانى شيرازى

1145

قرابادين كبير ( مجمع الجوامع وذخائر التراكيب ) ( فارسى )

و ذكور و صغير و كبير بهم ميرسد علامت آن تب شديد و درد سر و كردن و شانها و كمر و برافروختكى بشره و چهره و نيامدن عطسه و حمرات اندرون خياشيم است صنعت آن كل بنفشه يك مثقال صندل سفيد كشنيز خشك تخم كاهو از هريك يك درم مغز تخم كدو طباشير سفيد از هريك نيم مثقال كافور چهار حبه اجزا كوفته و بيخته باب برك كشنيز تر سرشته حبوب سازند هر حبى به قدر نخودى و در سايه خشك نمايند و عند الحاجة اكر خشكى و حرارت در دماغ باشد يك حب تا دو حب و سه حب بدفعات پى هم در يك روز باب كشنيز تر سائيده سعوط نمايند و اكر علامت اهوه نيز ظاهر باشد باب كوكنار يا باب خالص كه در آن تمر هندى خيسانيده باشند سائيده سعوط نمايند و اكر علامت اهوه نيز ظاهر باشد باب كوكنار يا باب خالص بر طرف كردد دهن الكافور صنعت آن بكيرند روغن كنجد سفيد تازه و هر مقدار كافور كه خواهند در آن اندازند و يك شب بكذارند روز ديكر براورده در شيشه مطين كرده و بطريق مقرر بقرع و انبيق روغن كشند و در شيشهء كرده سران را محكم نمايند و عند الحاجت به كار برند [ دهن الكافور منقول از طب براكلسوس فرنگى ] دهن الكافور منقول از طب براكلسوس فرنكى جهة حميات محرقه و وبائيه و طاعون با ادويهء مناسبهء آن علت و استعمال كرده مىشود بر قروح خبيثه با دهن عرعر صنعت آن بكيرند كافور را و در آب كرم بخيسانند و بقرع و انبيق تقطير نمايند و دهن را از آب جدا نمايند و در شيشه كرده سر آن را محكم بندند و عند الحاجت به كار برند فصل در ذكر نسخ عرقهاى كافوري [ عرق كافور از اقتراح حضرت علامى والد ماجد فقير ] عرق كافور قلمى فرموده‌اند كه از اقتراح حضرت علامى قدوة الاطبّاء و الحكماء سيّد السّند مير محمد هادى قدس سره والد ماجد فقير است نافع از براى سوى مزاج حار و حمى دو و حميات محرقهء حاده صنعت آن كل نيلوفر يك اوقيهء تبريزى برك كاهو كنب بيد كاسنى تازه جو مقشر از هريك نيمن صندل سفيد سى مثقال كدوى تازه باقلاى تازه از هريك يك اوقيه كل سرخ دو من تخم خرفه سه و نيم من طباشير سفيد كثيرا از هريك ده مثقال عرق بيدمشك عرق نيلوفر عرق بيد انجير از هريك يكمن كلاب دو من بدستور مقرر عرق كشند و در وقت عرق كشيدن بيست مثقال كافور قيصورى اول سوده در ته طاسى كه عرق در آن ميچكد بپاشند تا عرق بران بچكد عرق كافور بنسخهء ديكر نيز قلمى فرموده‌اند كه از اقتراح بندكان حضرت معزى اليه قدس سره است و همان منافع دارد صنعت آن كل نيلوفر كل بيد غنچهء كل سرخ شاهتره كل كاوزبان با كل بيدمشك باقلاى تازه از هريك يك اوقيه برك كاهو كنب بيد جو مقشر رازيانه كدوى تازه سيب شيرين به شيرين امرود شيرين از هريك نيمن صندل سفيد صندل سرخ تخم كاسنى مغز تخم كدو مغز تخم خيارين تخم كاهو مقشر مغز تخم خربزه كل بنفشه از هريك ده مثقال كافور قيصورى اعلا بيست مثقال با كلاب و عرق بيدمشك و عرق كاسنى عرق بيد از هريك دو من آب به قدر ضرور بدستور مقرر عرق كشند عرق كافورى به نسخهء ديكر كه فى الجمله تفاوتى با نسخهء قبل دارد صنعت آن بكيرند كل سرخ شاه‌تره كل كاوزبان بيدمشك تازه باقلاى تازه از هريك يك چهار يكمن تبريز برك كاهو كنب بيد جو مقشر تراشهء كدوى تازه رازيانه سيب شيرين شاه امرود از هريك يكمن تبريز كشنيز كل بنفشه صندل سفيد صندل سرخ تخم كاسنى مقشر مغز تخم كدو مغز تخم هندوانه مغز تخم خيارين تخم خرفهء مقشر تخم كاهو مقشر طباشير سفيد از هريك ده مثقال كافور قيصورى چهل مثقال ادويه را كوفته سواى كافور و همه را در ديك كلاب كشى نموده كلاب چهار من تبريز عرق بيد شش من تبريز عرق بيدمشك چهار من عرق كاسنى چهار من عرق كاوزبان عرق نيلوفر از هريك يكمن آب به قدر ضرور بر روى آن كرده كافور را سوده در پارچهء كتان نازكى بسته به دهان نيچه نصب كرده بطريق كلاب عرق كشند و در شيشهاى كوچك نكاه دارند [ عرق كافور نيز از اقتراح بندگان معزى اليه ] عرق كافور نيز از اقتراح بندكان معزى اليه قدس سرّه كه يكى از تلامذهء حضرت معزى اليه قدس سرّه نقل باوزان هندى نموده با اندك تصرفى در اصل نسخه صنعت آن كل نيلوفر كاوزبان با باقلاى تازه غنچهء كل سرخ شاه‌تره از هريك بيست و پنج توله برك كاهو تازه برك بيد تازه سيب شيرين به شيرين امرود برك كاسنى تازه جرادهء كدو جرادهء بادرنك جو مقشر از هريك يك سير و سه ربع يك سير كشنيز خشك مغز تخم كدو صندل سرخ صندل سفيد تخم كاسنى مقشر مغز تخم خيارين باديان تخم كاهو مقشر تخم خرفهء مقشر كل بنفشه طباشير سفيد از هريك سه توله و نه ماشه كافور قيصورى هفت توله و نيم برك نارمشك تازه يك و نيم ربع سير بيخ كيله يك و نيم ربع سير تخم نارمشك كل سفيد از هريك سه توله و نه ماشه عرق بيدمشك عرق كاسنى عرق نيلوفر كاوزبان از هريك يك سير كلاب هفت سير آب خالص دوازده سير بدستور مقرّر عرق كشند فصل در ذكر نسخ اقراص كافوري [ قرص كافور از اقتراح شيخ الرئيس ] قرص كافور از اقتراح شيخ الرئيس قدس سره مىباشد مطفى التهاب معده و كبد وصل ورق و فرو مينشاند عطش و كرب را نافع است از براى نفث الدّم و قىء الدّم و اسهال خون صنعت آن تخم كاسنى مقشر تخم كاهو مقشر تخم خرفهء مقشر تخم خرفهء مقشر از هريك دو درم مغز تخم كدوى شيرين مغز تخم خيارين از هريك دو درم و ثلث درمى آب كدر اكر يافت نشود بدل آن صندل سفيد مقاصرى سه درم سرطان مشوى رب السّوس زعفران كافور از هريك يك درم كل سرخ منزوع الاقماع چهار درم كوفته و بيخته بدستور مقرر اقراص سازند شربتى يك مثقال صاحب ميزان الطبايع كفته كه بعض اطبّا طباشير سفيد سه درم تخم خشخاش دو درم بر اجزاى اين قرص افزوده‌اند و اين صواب است و مزاج اين قرص سرد است در يك درجه و سه ربع درجه و خشك است در اخر درجهء دويم [ قرص كافور ايضا از شيخ رئيس مطفى لهيب معده است ] قرص كافور از شيخ رئيس ابو على بن سينا مطفى لهيب معده است و عطش را زايل كند و درد معده و كبد و طحال را مفيد است و قاطع نفث الدّم و قئ الدّم و مسكن التهاب حميات است و از براى حميات حاده و سل و دق نافع صنعت آن طباشير سفيد چهار درم ورق كل سرخ هفت درم تخم خرفهء مقشر مغز تخم خيار مغز تخم كدوى شيرين ناردين صمغ عربى ربّ السوس عود قمارى خام قاقله از هريك سه درم زعفران دو درم نبات سفيد ترنجبين از هريك هفت درم كافور قيصورى يك درم و نيم كوفته و بيخته بلعاب بزرقطونا سرشته اقراص سازند و در سايه خشك نمايند شربتى يك مثقال و مولانا سديد در شرح قانون بجاى ناردين كثيرا آورده است [ قرص كافور بنسخهء ديگر از شيخ الرئيس ] قرص كافور بنسخهء ديكر از شيخ الرئيس كفته كه اين قرص مجربست از براى التهاب معده و كبد و انداختن خون بقى و نفث الدم و از براى عطش و حميات حاره و سل و دق صنعت آن طباشير سفيد چهار درم ورق كل سرخ ده درم عود قمارى خام قاقله ربّ السّوس از هريك سه درم نبات سفيد ترنجبين مغز تخم خيارين از هريك دو درم زعفران كافور قيصورى از هريك يك درم ادويه كوفته و بيخته بلعاب بزرقطونا سرشته اقراص سازند هر قرصى يك درم و در سايه خشك نمايند شربتى تا دو درم قرص كافور بنسخهء ابن جزله در منهاج الادويه صنعت آن طباشير سفيد چهار درم ورق كل سرخ هفت درم تخم خرفهء مقشّر مغز تخم خيارين مغز تخم كدوى شيرين از هريك چهار درم عود قمارى خام صمغ عربى كثيرا از هريك دو درم اصل السوس مقشر صندل مقاصرى ترنجبين پاك كرده نشاسته قند سفيد از هريك سه درم كافور قيصورى زعفران از هريك يك درم كوفته و بيخته بلعاب بزرقطونا سرشته اقراص سازند شربتى از يك درم تا يك مثقال و قوت اين قرص تا شش ماه باقى ميماند قرص كافور بنسخهء سيّد اسمعيل در ذخيره صنعت آن طباشير سفيد كل سرخ منزوع الاقماع مغز تخم خيار مغز تخم كدوى شيرين تخم خرفهء مقشر از هريك پنج درم كثيرا چهار درم سنبل الطيب سنبل رومى عود هندى قاقله رب السوس صندل سفيد از هريك دو درم كافور قيصورى يك مثقال تخم كاهو سه درم كوفته و بيخته بلعاب بهدانه سرشته اقراص سازند شربتى يك مثقال با كلاب بياشامند [ قرص كافور منقول از سيّد اسمعيل جرجانى ] قرص كافور منقول از سيّد اسمعيل جرجانى نافع از براى حرارت كبد و قلب و حميات حاره ورق و ذبول و سل صنعت آن مغز تخم كدو مغز تخم خيار مغز