پوست هليلهء زرد سعد فاريقون هش سفيد از هريك ده درم نمك هندى انزروت سفيد شحم حنظل از هريك هفت درم كوفته بيخته با آب كندنا سرشته حب سازند شربتى از دو درم تا سه درم با آب نيم كرم بياشامند [ حبّ اصطمخيقون مسهل بلغم ] حبّ اصطمخيقون مسهل بلغم اين حب بلغمهاى فاسده را از تن پاك كرداند و معده و احشا را كرم سازد صنعت آن ايارج فيقرا تربد سفيد از هريك دو درم شحم حنظل نيم درم غاريقون يك درم مجموع را كوفته و بيخته با آب حب سازند شربتى دو درم بوقت حاجت با آب نيم كرم فرو برند [ حب اصطمخيقون ديگر مسهل سودا ] حب اصطمخيقون ديكر مسهل سودا اين حب سودا و خلطهاى سوخته را از تن فرود اورد صنعت آن ايارج فيقرا افتيمون از هريك سه درم غاريقون سفيد دو درم خربق سياه يك درم سقمونياى مشوى نيم درم همه را كوفته با آب سرشته حب سازند شربتى دو درم با آب نيم كرم [ حبّ اصطمخيقون نافع از براى امراض حادث از بلغم غليظ لزج ] حبّ اصطمخيقون نافع از براى امراض حادث از بلغم غليظ لزج و مرهء سودا و تنقيهء فضول غليظهء مختلفه كند صنعت آن تربد سفيد دو درم صبر سقوطرى حب النيل از هريك يك درم و نيم شحم حنظل سقمونياى مشوى از هريك دو دانك كوفته بيخته با آب كرفس سرشته حبّها سازند شربتى يك درم [ حب اصطمخيقون ديگر از اطبّاى عصر ] حب اصطمخيقون ديكر كه از اطبّاى عصر است نافع از براى جميع امراض بلغمى و صفراوى و دماغى را فائده دهد و تنقيهء بلغم كند و بجهة قولنج و معض و تزحر نافع است صنعت آن حبّ بلسان عود بلسان با قشر سليخه سنبل الطّيب اسارون شامى دارچينى قلمى مصطكى رومى از هريك پنج مثقال وج تركى زعفران از هريك يك مثقال بيخ اذخر غاريقون هش سفيد از هريك دو مثقال عصارهء ريوند چينى زراوند مدحرج صبر سقوطرى سقمونياى مشوى شحم حنظل از هريك سه مثقال افتيمون بسفايج فستقى از هريك شش مثقال كوفته بيخته بروغن بادام شيرين چرب نموده به عرق بادرنجبويه سرشته حبوب سازند شربتى دو مثقال با آب نيم كرم فرو برند [ حبّ اصطمخيقون ديگر كه تنقيهء اخلاط غليظه و فضول بلغميّه را كند ] حبّ اصطمخيقون ديكر كه تنقيهء اخلاط غليظه و فضول بلغميّه را كند و امراض راس بلغمى خصوص درد سر و شقيقه را كه از بلغم باشد مفيد است صنعت آن ايارج فيقرا حب النيل صبر سقوطرى از هريك ده درم پوست هليلهء زرد افتيمون بسفايج از هريك پنج درم شحم حنظل سه درم سناء مكى دو درم سقمونياى مشوى تربد سفيد مدبّر از هريك پنج مثقال همه را كوفته پخته با آب رازيانه يا باب مطبوخ تخم رازيانه سرشته حبوب سازند و از سه درهم تا چهار درهم با آب طبيخ انيسون بياشامند [ حبّ اصطمخيقون منقول از ذخيرهء سيّد اسمعيل جرجانى ] حبّ اصطمخيقون منقول از ذخيرهء سيّد اسمعيل جرجانى بدن را از بلغم غليظ و سودا پاك سازد صنعت آن پوست هليلهء زرد پوست هليلهء كابلى ايارج فيقرا نمك طعام انيسون سقمونياى مشوى از هريك يك اوقيه افتيمون اقريطى دو اوقيه تربد سفيد مجوّف خراشيده هفت اوقيه و نيم مقل ازرق چهل درم مقل را در آب كرفس حل كرده ادويه را كوفته بيخته بان سرشته حب سازند شربتى از دو درم تا سه درم [ حب اصطمخيقون به نسخهء ابن جزله ] حب اصطمخيقون به نسخهء ابن جزله بيماريهائى كه از بلغم غليظ و سودا باشد زائل و بدن را از اخلاط مختلفه پاك سازد صنعت آن عود بلسان حب بلسان سليخه سنبل الطّيب اسارون دارچينى زعفران مصطكى رومى بيخ اذخر وج تركى عصارهء افسنتين زراوند مدحرج نمك هندى از هريك يك درم صبر سقوطرى پانزده درم محمودهء مشوى غاريقون سفيد شحم حنظل از هريك سه درم بسفايج فستقى افتيمون از هريك شش درم كوفته بيخته با آب سرشته حبّها سازند هر حبى برابر فلفلى در سايه خشك كنند و در شيشه نكاه دارند و سرش را استوار كنند و در وقت حاجت شربتى دو درم و نيم با آب نيم كرم فرو برند حبّ اصطمخيقون به نسخهء حكيم سديد كازرونى كه در شرح موجز آورده صنعت آن تربد سفيد مجوّف مصمغ تراشيده بروغن بادام شيرين چرب نموده دو درم صبر سقوطرى حب النيل از هريك ربع درمى شحم حنظل سقمونياى مشوى از هريك دو دانك كثيرا مقل اليهود از هريك ربع مثقالى كوفته بيخته با آب سرشته حب سازند شربتى دو درم تا سه درم و كوفته كه كاهى زياده ميكنند بر اجزاى اين حب غاريقون سفيد بسفايج فستقى دارچينى سيلانى مصطكى رومى افتيمون از هريك به قدر حاجت بحسب حال و وقت [ حبّ ايارج جالينوس درد سر و درد معده و جگر را نافع است ] حبّ ايارج جالينوس درد سر و درد معده و جكر را نافع است و اخلاط از سر و دماغ فرود آورده و معده را از اخلاط فاسده پاك سازد و قوى كرداند صنعت آن ايارج فيقرا پنج درم تربد سفيد مدبر شش درم پوست هليلهء زرد پنج درم كوفته پخته بروغن بادام شيرين چرب نموده با آب كاسنى تازه سرشته حب سازند هر حبى به قدر نخودى شربتى دو درم و نيم شب وقت خواب با آب نيم كرم فرو برند [ حبّ ايارج از قدوهء حكما و استاد اطبّا مير محمد هادى العلوى والد ماجد فقير ] حبّ ايارج قلمى فرموده‌اند كه از قدوهء حكما و استاد اطبّا مير محمد هادى العلوى والد ماجد فقير است غفر الله نافع از براى فالج لقوه و صرع و استرخا و ماليخوليا و قوة باصره و درد معده و اخلاط غليظهء بلغميه و سوداويه را از دماغ فرود اورد و معده را از اخلاط غليظهء لزجه پاك سازد و قروح و بثور سوداويه را نافع باشد صنعت اين حب ايارج فيقرا سه درم غاريقون هش سفيد بسفايج فستقى غنچهء كل سرخ اسطوخودوس مغسول از هريك دو درم مقل ازرق افتيمون بادرنجبويه پوست هليلهء زرد پوست هليلهء كابلى هليلهء سياه سناء مكى عود الصّليب انيسون ايرسا از هريك يك درم تربد سفيد مدبر دو درم و نيم زنجبيل يك درم و دو دانك كوفته بروغن بادام شيرين چرب نموده با آب سرشته حب ساخته به ورق نقره پيچيده شربتى دو مثقال باب نيم كرم شب وقت خواب فرو برند [ حبّ ايارج منسوب بابن ماسويه ] حبّ ايارج منسوب بابن ماسويه نافع است از براى امراض بارده دماغ خصوص امراض حاد سه از فضول رطبه و بصر را حدت دهد و تنقيهء معده كند صنعت آن حب به نسخهء ابن جزله ايارج فيقرا شش درم پوست هليلهء زرد تربد سفيد مدبر از هريك چهار درم نمك هندى انيسون از هريك دو درم و نيم كوفته بيخته باب كرفس تازه سرشته حبوب سازند هر حبى به قدر فلفلى شربتى دو درم و اكر خواهند كه صفرا نيز براند نيم درم سقمونياى مشوى اضافه نمايند و اكر خواهند كه اخلاط مختلفه براند يك درم شحم حنظل نيز داخل نمايند صنعت آن ايارج فيقرا شش درم هليلهء زرد پنج درم تربد سفيد چهار درم انيسون نمك هندى از هريك دو درم و نيم غاريقون سفيد دو درم شحم حنظل يك درم و اكر با خلط بلغمى صفرا باشد تقويت اسهال آن كنند بسقمونياى مشوى به قدر حاجت مجموع را كوفته بيخته حبّها سازند چون نخود شربتى يك مثقال و بعضى گفته‌اند كه قوت اين حب تا دو سال باقى ميماند حبّ ايارج ابو جريح سر و دماغ را پاك كند و درد سر ببرد و معده را قوى كرداند صنعت آن ايارج فيقرا نيم درم پوست هليلهء زرد يك درم تربد سفيد مدبر چهار دانك نمك هندى يك دانك همه را كوفته بيخته باب سرشته حبّها سازند مجموع يك شربت است و در نسخهء ديكر ايارج يك درم است حبّ ايارج محمد بن زكريا سر و دماغ و معده را از اخلاط غليظهء لزجه پاك كند صنعت آن ايارج سه درم تربد سفيد مدبر دو درم نمك هندى دو درم و نيم كوفته بيخته باب سرشته حبوب سازند شربتى دو درم باب نيم كرم فرو برند [ حبّ ايارج منقول از حاوى صغير تاليف محمد بن الياس ] حبّ ايارج منقول از حاوى صغير تاليف محمد بن الياس تنقيهء دماغ كند از فضول غليظه و اخلاط بلغميّه و نافع است از براى سكته و صرع و تاريكى چشم و شب‌كورى و سبل و نسيان صنعت آن ايارج فيقرا تربد سفيد مدبر از هريك يك درم حب النيل غاريقون سفيد انيسون از هريك نيم درم شحم حنظل نمك هندى از هريك يك دانك و نيم كوفته بيخته با آب رازيانهء تازه سرشته حب سازند مجموع يك شربت است حبّ ايارج ديكر منقول از حاوى صغير محمود بن الياس شيرازى تنقيه سر و معده كند صنعت آن ايارج فيقرا شش درم تربد سفيد مدبر پوست هليله افتيمون اقريطى از هريك سه درم نمك نفطى تخم كرفس از هريك دو درم غنچهء كل سرخ دو درم نيم كوفته بيخته با آب سرشته حب سازند شربتى دو درم حبّ ايارج ديكر كه تنقيهء معده و سر از فضول نمايد و امراض باديهء معده و سر را بنهايت نافع است صنعت آن ايارج فيقرا تربد سفيد مدبّر از هريك يك درم انيسون دو درم اسطوخودوس غاريقون سفيد حب النيل رب السّوس از هريك نيم درم بوزيدان نمك هندى شحم حنظل كثيرا