محمد حسين عقيلى خراسانى شيرازى
291
خلاصة الحكمة ( فارسى )
خواص : نافع از براى قروح مزمنه و قروح رطبه و قروح خبيثه . صنعت آن : مرداسنگ مسحوق مغسول ، اسرنج مغسول ، سفيدآب ارزيز مغسول ، زاج اخضر - معروف به توتياى هندى - از هر يك ، يك مثقال ؛ روغن كنجد ، هشتاد مثقال ؛ ادويه را در روغن داخل كرده ، بجوشانند تا سياه و غليظ شود از آتش فرود آورده ، نگاه دارند و در وقت حاجت اندكى از آن را گرم كرده بر پارچهء كتانى ماليده ، بر زخم بچسبانند . « 1 » مرهم كافور مرهم كافور : شقاق لب و سوختگى آتش را نافع است و ناصور و قروح بثور حاره را مفيد . صنعت آن : مرداسنگ ، سفيدآب قلعى ، از هر يك ، دو استار ؛ در روغن گل سرخ هشت استار ؛ گداخته ، ادويهء سوده را در آن بريزند و بسرشند ، سفيدهء تخم مرغ و مقدارى كافور قيصورى سوده بر آن افكنند و در هاون به دسته بمالند تا هموار گردد ؛ و در نسخهء ديگر اقليمياى فضى ، دو استار ؛ داخل است . « 2 » مرهم مسكنه اوجاع مرهم مسكنه اوجاع : مرهم كه بىنظير است در تسكين اوجاع و امراض نواصير و بواسير و شقاق مقعده و درد آن . صنعت آن : مغز تخم كدو بريان ، مغز تخم خربزه ، پيه گرده ، از هر يك ، دو مثقال ؛ ورق القنب ، سفيدآب قلعى شسته ، مغز قلم گاو ، از هر يك ، يك مثقال ، روغن گل سرخ ، پنج مثقال ؛ همه را به دستور با مرهم ، ممزوج نموده ، زمانى در هاون به دسته بمالند تا يكسان شود و به كار برند . « 3 »
--> ( 1 ) . محمد حسين عقيلى خراسانى ؛ مجمع الجوامع ( قرابادين كبير ) ، ج 2 ، ص 576 . ( 2 ) . همان . ( 3 ) . همان ، ص 590 .